CULTURES

PROVEN TECHNOLOGYASHOKA CULTURES

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు | ఎరువులు

EPFs సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు !

7 రకాల సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనుల గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

EPB's సూక్ష్మజీవన ఎరువులు

15 రకాల సూక్ష్మజీవన ఎరువుల గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

Humic Acid అమృత ద్రావణము

అమృత ద్రావణము Humic Acid గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

6 రకాల సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెల గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

VAM - Dr.Soil

డాక్టర్ సాయిల్ గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

విత్తన శుద్ధి నుండి పంటల కోతల వరుకు కావలసిన

మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవండి

ఇక్కడ చదవండి

మీకు సహాయం చేయడానికి కొన్ని ముఖ్యమైన వీడియోలు ఇక్కడ ఉన్నాయి.

వీడియోల కోసం ఇక్కడ చూడండి

ఇక్కడ చూడండి

EPF's

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు

ఇవి మిత్ర కీటకాలకు ఎలాంటి హాని తలపెట్టవు.

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనములు అన్ని రకాల పంటలకు వచ్చే వేరుకుళ్ళు, కాండం కుళ్ళు, కాండం తొలుచు పురుగు, దుంప కుళ్ళు, పెండ పురుగు, రూట్ గ్రబ్స్, కోశస్థ దశలో ఉన్న లార్వాలు, గుడ్లు, నల్ల తామర, తెల్ల దోమ, పచ్చ దోమ, పేను బంక, పిండి నల్లి, ఎర్రనల్లి, లద్దెపురుగు, బొంత పురుగు, చెదలు, మచ్చల పురుగు, ఆర్మీ వార్ము, రోగోస్ వైట్ ఫ్లై, జల్లెడ పురుగు, కొమ్ము పురుగు, పొలుసు పురుగు, ఫంగస్ తెగుళ్లు, బ్లాక్ అండ్ వైట్ షీల్డ్, థ్రెడ్ బైట్లు, బీటీల్స్, బ్లాక్ ఫ్లైస్, త్రిప్స్, కార్న్ ఇయర్ వార్మ్, టొబాకో బెడ్ వార్మ్, బాల్ వార్మ్, కాటర్ పిల్లర్, నత్తలు, ఆకులపై మచ్చలు, కాండము, ఆకులు, పూత పిందె కాయలకు సోకే లద్దే పురుగులను మరియు మిగతా అన్ని రకాల శత్రు పురుగులను నశింపచేసి నియంత్రించగలిగె శక్తి కేవలం 7 రకాల సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనములకు మాత్రమే ఉంది.

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనములు శత్రు కీటకాల పైన ఒక సూక్ష్మ బిందువు పడిన చాలు వెంటనే ఇవి వాటి చర్మం ద్వారా లోనికి వెళ్లి వాటి కడుపులో వృద్ధి పొంది కీటకాలను 24 గంటల్లో కోమాలోకి వెళ్లేలా చేస్తుంది. 48 గంటల్లో కీటకాల చర్మం రంగు గోధుమ రంగులోకి మారి 72 గంటల్లో కీటకాల పొట్ట చిట్లి పోయి చనిపోతాయి.

వాటి పొట్టలో నుండి ఏడు రకాల సూక్ష్మజీవులు మిలియన్లు ట్రిలియన్లుగా వృద్ధి పొంది నేల అంతటా వ్యాపించి శత్రు కీటకాల నివారణలో సమర్థవంతంగా పనిచేస్తుంది.

1. బవేరియా బసియానా .

బవేరియా బసియానా (Beauveria bassiana) అనేది ఒక అత్యంత శక్తివంతమైన జీవ కీటకనాశిని (Bio-insecticide) శిలీంధ్రం (ఫంగస్). ఇది వ్యవసాయం మరియు తోటపనిలో పంటలకు నష్టం కలిగించే రకరకాల పురుగులను మరియు లార్వాలను సహజ సిద్ధంగా నాశనం చేయడానికి విస్తృతంగా ఉపయోగపడుతుంది.

నివారించే పురుగులు (Target Pests)

ఈ జీవ ఫంగస్ ముఖ్యంగా చర్మం ద్వారా ప్రవేశించి పలు రకాల పురుగులను మరియు వాటి లార్వాలను నాశనం చేస్తుంది:

కాండం తొలిచే పురుగులు & కాయ తొలిచే పురుగులు (శనగ పచ్చ పురుగు, రంధ్రాలు చేసే పురుగులు)
రసం పీల్చే పురుగులు (తామర పురుగులు/త్రిప్స్, పేను బంక/ఆఫిడ్స్, తెల్ల దోమ)
దిగుబడిని పాడుచేసే పురుగులు (పత్తిలో గులాబీ రంగు పురుగు, మినుము/పెసర కాయ తొలిచే పురుగులు)
నేల ఆధారిత పురుగులు (వేరు పురుగులు/White grubs, బొంత పురుగులు, చెదపురుగులు)
పిండి నల్లి / మీలీబగ్స్

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

అంటుకోవడం: పిచికారీ చేసినప్పుడు లేదా నేలలో వేసినప్పుడు, బవేరియా బసియానా బీజాంశాలు (Spores) పురుగు శరీరం పై అంటుకుంటాయి.
చర్మాన్ని తొలచడం: అనుకూలమైన తేమ వాతావరణంలో, బీజాంశాలు మొలకెత్తి కైటినేస్ (Chitinase) మరియు ప్రోటీయేస్ (Protease) అనే ఎంజైమ్‌లను విడుదల చేస్తాయి. ఇవి పురుగు యొక్క గట్టి బాహ్య చర్మాన్ని శీఘ్రంగా కరిగించి లోపలికి ప్రవేశిస్తాయి.
విషపదార్థాల విడుదల: పురుగు శరీరంలోకి వెళ్లిన తర్వాత, ఇది బవేరిసిన్ (Beauvericin) మరియు బాసియానోలైడ్ (Bassianolide) అనే ప్రొటీన్ విషపదార్థాలను (Toxins) విడుదల చేస్తుంది.
వైట్ మస్కార్డైన్ వ్యాధి (White Muscardine Disease): ఈ విషపదార్థాల వల్ల పురుగు పక్షవాతానికి గురై 3 నుండి 7 రోజుల్లో చనిపోతుంది. చనిపోయిన పురుగు శరీరం పైనుంచి తెల్లటి దూది వంటి బూజు బయటకు వచ్చి, కొత్త బీజాంశాలను గాలిలోకి విడుదల చేస్తుంది. ఇవి చుట్టుపక్కల ఉన్న ఇతర పురుగులకు వ్యాపిస్తాయి.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

పూర్తిగా సురక్షితం: మానవులకు, పశువులకు, పక్షులకు మరియు పర్యావరణానికి ఎటువంటి హాని కలిగించదు.
రైతు మిత్ర పురుగులకు రక్షణ: తేనెటీగలు, లేడీబర్డ్ బీటిల్స్ వంటి ఉపయోగకరమైన జీవులకు హాని చేయదు.
సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి అనుకూలం: రసాయన అవశేషాలు (Chemical Residues) ఉండవు కాబట్టి ఆర్గానిక్ పంటలకు చాలా శ్రేయస్కరం.
నిరోధకతను అధిగమిస్తుంది: రసాయన మందులకు పురుగులు నిరోధకత పెంచుకున్నప్పటికీ, ఈ జీవ ఫంగస్ ప్రవేశాన్ని పురుగులు అడ్డుకోలేవు.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

*పద్ధతి*	*మోతాదు* & *వివరాలు*
*ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)***	*లీటరు నీటికి* 1 *మి.లీ* *లేదా* *ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే* 5 *మి.లీ* (*ద్రవ రూపం).*
*నేల శుద్ధి / వేరు ముంచడం*	*ఎకరాకు* 1 *నుండి* 2 లీ *బవేరియా బసియానా* *100* *కేజీల పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి చల్లుకోవాలి.*
*పిచికారీ సమయం*	*సూర్యరశ్మిలోని* UV *కిరణాల వల్ల ఫంగస్ నాశనం కాకుండా ఉండటానికి* *సాయంత్రం వేళల్లో* *స్ప్రే చేయాలి.*

పాటించాల్సిన ముఖ్యమైన జాగ్రత్తలు

తేమ అవసరం: పిచికారీ చేసేటప్పుడు వాతావరణంలో తేమ శాతం (60% కంటే ఎక్కువ) ఉన్నప్పుడు లేదా నీరు పెట్టిన వెంటనే స్ప్రే చేస్తే మంచి ఫలితాలు ఉంటాయి.
ఫంగిసైడ్లు వాడకూడదు: ఇది ఒక జీవ ఫంగస్ కాబట్టి, దీనితో పాటు లేదా ఇది వాడిన 7-10 రోజుల వరకు ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలను (Fungicides) వాడకూడదు.

2 . వెర్టిసిల్లమ్ లాకానియా .

వెర్టిసిల్లమ్ లాకానియా (Verticillium lecanii అనేది ఒక సూక్ష్మజీవన (బయో-కీటకనాశిని) శిలీంధ్రం (ఫంగస్). ఇది వ్యవసాయంలో పంటలను నష్ట పరిచే రసం పీల్చే పురుగులను సహజ సిద్ధంగా నివారించడానికి విస్తృతంగా ఉపయోగపడుతుంది.

నివారించే పురుగులు (Target Pests)

వెర్టిసిల్లమ్ లాకానియా ముఖ్యంగా రసం పీల్చే పురుగుల పై అత్యంత ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తుంది:

తెల్ల దోమ (వరి, పత్తి, టమాటా, మిరప, గ్రీన్‌హౌస్ పంటలు)
పేను బంక / ఆఫిడ్స్ (ఆవాలు, మిరప, కూరగాయలు)
తామర పురుగులు / త్రిప్స్ (మిరప, ఉల్లి, పూల తోటలు)
పిండి నల్లి / మీలీబగ్స్ & స్కేల్ ఇన్సెక్ట్స్ (మామిడి, బొప్పాయి, చెరకు, నిమ్మ, కాఫీ)

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

సంపర్కం & బీజాంశాల పెరుగుదల: స్ప్రే చేసినప్పుడు ఈ ఫంగస్ బీజాంశాలు (Spores) పురుగుల శరీర చర్మం (Cuticle) పై అంటుకుంటాయి.
శరీరంలోకి ప్రవేశం: అనుకూలమైన తేమ వాతావరణంలో, ఈ బీజాంశాలు మొలకెత్తి ప్రత్యేకమైన ఎంజైమ్‌లను విడుదల చేయడం ద్వారా పురుగుల గట్టి చర్మాన్ని త్వరితంగా రంధ్రం చేసి లోపలికి ప్రవేశిస్తాయి.
పురుగు నాశనం: పురుగు శరీరంలోకి ప్రవేశించిన ఫంగస్, దాని అంతర్గత కణజాలాన్ని తింటూ, వికసించి విషపదార్థాలను విడుదల చేస్తుంది. దీనివల్ల పురుగు 3 నుండి 7 రోజులలో చనిపోతుంది.
తెల్లటి బూజు (White Halo Effect): పురుగు చనిపోయిన తర్వాత, ఫంగస్ దాని శరీరం బయటకు తెల్లటి దూది (తెల్లటి బూజు) వలే పెరుగుతుంది. ఈ కొత్త బీజాంశాలు గాలి లేదా నీటి ద్వారా పక్కనే ఉన్న ఇతర పురుగులకు వ్యాపించి వాటిని కూడా నాశనం చేస్తాయి.

వ్యవసాయంలో ఉపయోగాలు (Benefits)

విషరహితం & పర్యావరణ రక్షణ: పంటలపై ఎటువంటి రసాయన అవశేషాలు (Chemical Residues) ఉండవు. ఆర్గానిక్ / సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి ఎంతో అనుకూలం.
మిత్ర పురుగులకు సురక్షితం: తేనెటీగలు, లేడీబర్డ్ బీటిల్స్ వంటి రైతు మిత్ర పురుగులకు, మానవులకు మరియు నేల లోని జీవులకు ఎటువంటి హాని కలిగించదు.
నిరోధకత పెరగదు: పురుగులు రసాయన మందులకు అలవాటుపడి నిరోధకత పెంచుకున్నట్లు, ఈ జీవ శిలీంధ్రానికి నిరోధకత పెంచుకోలేవు.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application)

అంశం	సిఫార్సు
లభ్యత	ద్రవ రూపం (Liquid).
మోతాదు	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ లేదా ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం).
స్ప్రే చేసే విధానం	రసం పీల్చే పురుగులు ఆకుల అడుగుభాగంలో ఉంటాయి కాబట్టి, ఆకుల పైభాగం మరియు అడుగుభాగం బాగా తడిచేలా పిచికారీ చేయాలి.
సమయం	సూర్యరశ్మి (UV కిరణాల) వల్ల ఫంగస్ దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు సాయంత్రం వేళల్లో పిచికారీ చేయడం శ్రేయస్కరం.

శ్రద్ధ వహించాల్సిన జాగ్రత్తలు

తేమ వాతావరణం (>60–70%): ఈ ఫంగస్ బాగా పనిచేయడానికి గాలిలో తేమ శాతం ఎక్కువగా ఉండాలి. తడి వాతావరణంలో లేదా నీరు పెట్టిన వెంటనే పిచికారీ చేస్తే మంచి ఫలితం ఉంటుంది.
రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలు వాడకూడదు: వర్టిసిలియమ్ లకానీ వాడటానికి 7 నుండి 10 రోజుల ముందు లేదా తర్వాత ఎలాంటి రసాయన ఫంగిసైడ్లను (Chemical Fungicides) వాడకూడదు.

3 మెటారిజామ్ అనిసిఫోలియా .

మెటారిజమ్ అనిసోప్లియే (Metarhizium anisopliae) అనేది వ్యవసాయంలో అత్యంత ప్రభావవంతంగా పనిచేసే ఒక జీవ కీటకనాశిని (Bio-pesticide) శిలీంధ్రం (ఫంగస్). ఇది ముఖ్యంగా నేలలో నివసించే పురుగులు, పెంకు పురుగులు (Beetles) మరియు పంటలను ఆశించే లార్వాలను నాశనం చేయడానికి విస్తృతంగా ఉపయోగపడుతుంది.

నివారించే పురుగులు (Target Pests)

ఈ జీవ సూక్ష్మజీవి నేలలో మరియు పంటలపై ఉండే అనేక రకాల పురుగులను నాశనం చేస్తుంది:

వేరు పురుగులు / తెల్ల పెంట పురుగులు (White Grubs) (చెరకు, వేరుశనగ, కొబ్బరి పంటల్లో)
చెదపురుగులు (Termites) (పంటల్లో మరియు నేలలో)
గొంగళి పురుగులు & కాండం తొలిచే పురుగులు
రసం పీల్చే పురుగులు (తామర పురుగులు/త్రిప్స్, పేను బంక/ఆఫిడ్స్, పిండి నల్లి)
రైనోసిరస్ బీటిల్ (Rhinoceros Beetle) ( Oilpalm, కొబ్బరి, ఈత తోటల్లో)
మిడతలు (Locusts & Grasshoppers)

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

సంపర్కం: పిచికారీ చేసినప్పుడు లేదా నేలలో వేసినప్పుడు, మెటారిజమ్ బీజాంశాలు (Spores) పురుగుల శరీరంపై అంటుకుంటాయి.
చర్మాన్ని తవ్వడం: తేమ వాతావరణంలో ఇవి మొలకెత్తి, పురుగు శరీరాన్ని కరిగించే ఎంజైమ్‌లను విడుదల చేసి గట్టి చర్మాన్ని తోలుచుకుని లోపలికి ప్రవేశిస్తాయి.
డెస్ట్రక్సిన్ విషపదార్థం (Destruxins): లోపలికి ప్రవేశించిన తర్వాత, ఇది డెస్ట్రక్సిన్ (Destruxin) అనే ప్రొటీన్ విషపదార్థాన్ని విడుదల చేస్తుంది. దీనివల్ల పురుగు యొక్క నాడీ వ్యవస్థ దెబ్బతిని 3 నుండి 7 రోజుల్లో చనిపోతుంది.
గ్రీన్ మస్కార్డైన్ వ్యాధి (Green Muscardine Disease): పురుగు చనిపోయిన తర్వాత, దాని శరీరం పైనుంచి ఆకుపచ్చ/పసిరి రంగు బూజు (Green mold) బయటకు వస్తుంది. అందుకే దీనిని "గ్రీన్ మస్కార్డైన్ ఫంగస్" అంటారు. ఈ కొత్త బీజాంశాలు గాలి మరియు నేల ద్వారా ఇతర పురుగులకు వ్యాపిస్తాయి.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

నేల పురుగులపై అద్భుత నివారణ: వేరు పురుగులు, చెదపురుగులు వంటి నేలలో దాగి ఉండే పురుగులను చంపడంలో ఇది మిగతా జీవ మందుల కంటే వేగంగా పనిచేస్తుంది.
సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి శ్రేయస్కరం: రసాయన అవశేషాలు ఉండవు కాబట్టి పర్యావరణానికి మరియు మనుషులకు సురక్షితం.
మిత్ర పురుగులకు రక్షణ: తేనెటీగలు, వానపాములు వంటి మిత్ర జీవులకు ఎలాంటి హాని కలిగించదు.
దీర్ఘకాలిక రక్షణ: నేలలో వేసినప్పుడు ఇది చాలా కాలం పాటు సజీవంగా ఉండి పురుగుల రాకను అడ్డుకుంటుంది.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీటరు *మెటారిజమ్ అనిసోప్లియే* 100 కేజీల బాగా కుళ్ళిన పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ లేదా ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి పిచికారీ చేయాలి.
పిచికారీ సమయం	సూర్యరశ్మి (UV కిరణాల) దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు సాయంత్రం వేళల్లో పిచికారీ చేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

తేమ అవసరం: నేలలో లేదా వాతావరణంలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు వేస్తేనే ఈ ఫంగస్ వేగంగా పెరుగుతుంది.
రసాయన ఫంగిసైడ్లు వాడకూడదు: దీనిని ఉపయోగించే 7-10 రోజుల ముందు లేదా తర్వాత ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలను (Fungicides) వాడకూడదు.
నిల్వ చేయడం: ప్రత్యక్ష సూర్యకాంతి పడకుండా చల్లని, నీడ ఉన్న ప్రాంతంలో నిల్వ ఉంచాలి.

4. ట్రైకోడెర్మా విరిడే మరియు ట్రైకోడెర్మా హర్జియానమ్

ట్రైకోడెర్మా విరిడే (Trichoderma viride) మరియు ట్రైకోడెర్మా హర్జియానమ్ (Trichoderma harzianum) అనేవి వ్యవసాయంలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన జీవ శిలీంధ్ర నాశకాలు (Bio-fungicides). బవేరియా లేదా వర్టిసిల్లమ్ వంటివి పురుగులను (Insects) నాశనం చేస్తే, ఈ ట్రైకోడెర్మా సూక్ష్మజీవులు పంటలకు వచ్చే హానికర శిలీంధ్ర రోగాలను (Fungal Diseases / తెగుళ్లను) అరికట్టడానికి ఉపయోగపడతాయి.

రెండు రకాల మధ్య తేడా ఏమిటి?

ట్రైకోడెర్మా విరిడే (Trichoderma viride): ఇది చల్లని నుండి మోస్తరు ఉష్ణోగ్రతలలో బాగా పెరుగుతుంది. విత్తన శుద్ధి మరియు నేలలో కారక తెగుళ్ల నివారణకు దీనిని విస్తృతంగా వాడతారు.
ట్రైకోడెర్మా హర్జియానమ్ (Trichoderma harzianum): ఇది కొద్దిగా ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రతలను మరియు పొడి వాతావరణాన్ని తట్టుకోగలదు. వేర్ల వ్యవస్థను బలపరచడానికి, వేరు కుళ్ళు నివారణకు మరియు వేగంగా పెరగడానికి ఇది బాగా ఉపయోగపడుతుంది.

అరికట్టే తెగుళ్లు (Target Diseases)

ఈ జీవ ఫంగస్‌లు నేల ద్వారా మరియు విత్తనాల ద్వారా వ్యాపించే అనేక రకాల తీవ్రమైన తెగుళ్లను నాశనం చేస్తాయి:

వేరు కుళ్ళు తెగులు (Root Rot) (శనగ, పత్తి, మిరప, కంది)
కాండం కుళ్ళు / మొదలు కుళ్ళు తెగులు (Stem Rot / Collar Rot)
నారు కుళ్ళు తెగులు (Damping Off) (కూరగాయలు, టమాటా, మిరప నారుమళ్లలో)
ఎండు తెగులు / విల్ట్ (Wilt - Fusarium) (కంది, టమాటా, వంకాయ)
ఆకు మచ్చ తెగుళ్లు & కాయ కుళ్ళు తెగులు

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

పోటీ (Competition): వేగంగా పెరిగి పంట వేర్ల చుట్టూ ఒక రక్షణ కవచంలా ఏర్పడుతుంది. దీనివల్ల హానికర ఫంగస్‌లకు ఆహారం, స్థలం దొరకవు.
హానికర ఫంగస్‌ను మింగేయడం (Mycoparasitism): ట్రైకోడెర్మా ఫంగస్ హానికర తెగులు ఫంగస్ చుట్టూ అల్లుకుని, ఎంజైమ్‌‌లను విడుదల చేసి దాని కణజాలాన్ని కరిగించి తినేస్తుంది.
యాంటీబయోటిక్స్ విడుదల (Antibiosis): ఇవి కొన్ని రకాల జీవ రసాయనాలను విడుదల చేసి హానికర సూక్ష్మజీవుల ఎదుగుదలను నిరోధిస్తాయి.
వేర్ల పెరుగుదల ప్రోత్సాహం: వేర్ల వ్యవస్థను వేగంగా పెంచి, మొక్కలకు నేలలోని పోషకాలను గ్రహించే శక్తిని పెంచుతాయి.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 2 to 5 కేజీల బాగా కుళ్ళిన పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో 5 నుండి 10 మి.లీ ట్రైకోడెర్మా పొడిని కలిపి ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
నారు శుద్ధి (Root Dip)	1 లీటరు నీటికి 5 to 10 మి.లీ కలిపి, నాటు వేసే ముందు నారు వేర్లను 15-20 నిమిషాలు ఆ ద్రావణంలో ఉంచాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 కేజీల ట్రైకోడెర్మాను 50 నుండి 100 కేజీల పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి వారం రోజులు ఉంచి, ఆపై దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ లేదా ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి ఆకులపై పిచికారీ చేయాలి.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు & జాగ్రత్తలు

సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి ఉత్తమం: పంటలపై ఎలాంటి రసాయన అవశేషాలు ఉండవు.
మొక్కకు రోగనిరోధక శక్తి: తెగుళ్ల నుండి కాపాడటమే కాకుండా మొక్క ఆరోగ్యంగా ఎదగడానికి తోడ్పడుతుంది.
రసాయన ఫంగిసైడ్లు వాడకూడదు: ఇది ఒక జీవ ఫంగస్ కాబట్టి, దీనిని వాడే ముందు లేదా వాడిన 10-15 రోజుల వరకు ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలను (Chemical Fungicides) నేలలో లేదా పిచికారీలో ఉపయోగించకూడదు.
నిల్వ చేయడం: చల్లని, పొడి ప్రాంతంలో ప్రత్యక్ష సూర్యకాంతి పడకుండా ఉంచాలి.

5. : BD-500 బయో డైనమిక్ ద్రవం .

BD-500 (Bio-Dynamic Preparation 500 / కౌ హార్న్ మేన్యూర్ - Cow Horn Manure) అనేది బయోడైనమిక్ సేంద్రీయ వ్యవసాయ పద్ధతిలో నేల సారవంతాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగించే అతి ముఖ్యమైన ప్రాథమిక ద్రావణం. ఇది రసాయన రహిత వ్యవసాయంలో నేలను సజీవంగా మార్చడానికి బయో-స్టిమ్యులెంట్‌గా పనిచేస్తుంది.

BD-500 అంటే ఏమిటి?

BD-500 అనేది ఆవు కొమ్ములు (Cow Horns) మరియు పచ్చి ఆవు పేడ ఉపయోగించి తయారుచేసే ఒక ప్రత్యేకమైన సేంద్రీయ ఎరువు. చలికాలంలో భూమి యొక్క సహజ గ్రహ శక్తి, తేమ మరియు సూక్ష్మజీవుల ద్వారా ఇది అధిక పోషకాలు కలిగిన డార్క్ హ్యూమస్ (నల్లటి సారాంశం)గా మారుతుంది.

తయారీ విధానం (Preparation Process)

కొమ్ములలో పేడ నింపడం: దేశవాళీ (పాలు ఇచ్చే) ఆవు యొక్క పచ్చి పేడను సేకరించి, ఆవు కొమ్ములలో గాలి చొరబడకుండా నింపుతారు.
భూమిలో పూడ్చడం: అక్టోబర్/నవంబర్ (శీతాకాలం ప్రారంభంలో) మాసంలో భూమిలో గోయ్యి తీసి, ఈ కొమ్ములను తిరగేసి పాతిపెడతారు.
ఫర్మెంటేషన్ (పులియబెట్టడం): శీతాకాలమంతా భూమి లోపల ఉంచడం వల్ల పేడ పూర్తిగా కుళ్ళి, వాసన లేని, మెత్తటి నల్లటి మట్టి లాంటి సారాంశంగా (Humus) మారుతుంది.
తీసి నిల్వ చేయడం: ఫిబ్రవరి/మార్చి నెలల్లో కొమ్ములను బయటకు తీసి, ఆ నల్లటి హ్యూమస్‌ను మట్టి పాత్రలలో నిల్వ చేస్తారు.

వాడే విధానం & డైనమైజేషన్ (Application & Dynamization)

BD-500ని నేరుగా పొలంలో చల్లరు; దీనిని నీటితో కలిపి ప్రత్యేకంగా స్టిర్ (Stir/తిప్పడం) చేసి వాడతారు:

అంశం	వివరాలు
ఎకరా మోతాదు	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి పిచికారీ చేయాలి.
కలపడం (Stirring process)	నీటిలో వేసి 1 గంట సేపు ఒకసారి సవ్యదిశలో (Clockwise), వెంటనే అపసవ్యదిశలో (Anti-clockwise) తిప్పుతూ సుడిగుండం (Vortex) వచ్చేలా కలపాలి. దీనిని డైనమైజేషన్ అంటారు.
పిచికారీ సమయం	సాయంత్రం వేళల్లో (సూర్యాస్తమయ సమయాన) ఆకాశంలో చంద్రుడు క్షీణిస్తున్న సమయంలో (Descending Moon) నేలపై పెద్ద బిందువులుగా చల్లాలి.

BD-500 వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలు

వేర్ల వ్యవస్థ అభివృద్ధి: మొక్క వేర్లు లోతుగా, బలంగా పెరగడానికి దోహదపడుతుంది.
నేలలో సూక్ష్మజీవుల వృద్ధి: నేలలోని ఉపయోగకరమైన బ్యాక్టీరియా, ఫంగస్ మరియు వానపాముల సంఖ్యను వేగంగా పెంచుతుంది.
హ్యూమస్ నిర్మాణం: చౌడు బారిన పడిన లేదా రసాయనాలతో పాడైన నేలను మళ్లీ సారవంతమైన నల్లటి మట్టిగా మారుస్తుంది.
తేమను పట్టి ఉంచే శక్తి: నేల నీటిని పట్టి ఉంచే సామర్థ్యాన్ని (Water holding capacity) పెంచుతుంది.
పోషకాల గ్రహణ శక్తి: నేలలో ఉండే సున్నం, నత్రజని మరియు ఇతర సూక్ష్మపోషకాలను మొక్కలు తేలికగా గ్రహించేలా చేస్తుంది

6. పెసిలోమైసిన్/ ఇసారిరియా .

పెసిలోమైసిస్ / ఇసారియా (Paecilomyces / Isaria) అనేది వ్యవసాయంలో తెగుళ్లు, నులిపురుగులు (Nematodes) మరియు రసం పీల్చే పురుగులను నివారించడానికి ఉపయోగపడే అత్యంత శక్తివంతమైన జీవ కీటకనాశిని & నులిపురుగుల నాశిని (Bio-insecticide / Bio-nematicide) శిలీంధ్రం (ఫంగస్).

శాస్త్రీయంగా Paecilomyces జాతికి చెందిన కొన్ని ఫంగస్‌లను ప్రస్తుతం Purpureocillium మరియు Isaria (ఉదాహరణకు Isaria fumosorosea) పేర్లతో పిలుస్తున్నారు.

ప్రధాన రకాలు & లక్ష్యాలు (Types & Target Pests)

వ్యవసాయంలో Paecilomyces / Isaria రెండు ప్రధాన రూపాల్లో లభిస్తుంది:

Paecilomyces lilacinus (Purpureocillium lilacinum):
- లక్ష్యం: ఇది ముఖ్యంగా వేరు నులిపురుగులు (Nematodes / రూట్ నాట్ నెమటోడ్లు) పై పనిచేస్తుంది.
- పంటలు: టమాటా, మిరప, వంకాయ, అరటి, పక్షుల జాతి మొక్కలు, దానిమ్మ మరియు బొప్పాయి తోటల్లో వేరు గుల్లలు/ముడుతలను నివారిస్తుంది.
Isaria fumosorosea (Paecilomyces fumosoroseus):
- లక్ష్యం: ఇది రసం పీల్చే పురుగులు & తెల్ల దోమల నివారణకు పనిచేస్తుంది.
- పురుగులు: తెల్ల దోమ (Whitefly), తామర పురుగులు (Thrips), పిండి నల్లి (Mealybug), నల్లి పురుగులు (Mites) మరియు ఆఫిడ్స్.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

నులిపురుగులపై (Nematodes): P. lilacinus యొక్క ఫంగస్ బీజాంశాలు (Spores) నేలలో ఉండే నులిపురుగుల గుడ్లు (Eggs) మరియు లార్వాల చుట్టూ అల్లుకుంటాయి. ఇవి కైటినేస్ ఎంజైమ్‌లను విడుదల చేసి గుడ్ల పెంకును కరిగించి, లోపల ఉన్న నులిపురుగులను నాశనం చేస్తాయి.
కీటకాలపై (Insects): Isaria బీజాంశాలు కీటకపు చర్మంపై పడగానే మొలకెత్తి, లోపలికి ప్రవేశించి విషపదార్థాలను (Toxins) విడుదల చేస్తాయి. దీంతో పురుగు 3 నుండి 6 రోజుల్లో పక్షవాతానికి గురై చనిపోతుంది.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

వేర్ల రక్షణ: వేరు వ్యవస్థను నులిపురుగుల బారిన పడకుండా కాపాడి, మొక్క పోషకాలను బాగా గ్రహించేలా చేస్తుంది.
విషరహితం: పంటల ఉత్పత్తుల్లో రసాయన అవశేషాలు ఉండవు. సేంద్రీయ/ఆర్గానిక్ సాగుకు అనుకూలం.
పర్యావరణ సురక్షితం: మనుషులకు, పశువులకు, తేనెటీగలకు మరియు మిత్ర పురుగులకు ఎలాంటి హాని కలిగించదు.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 లీటరు (ద్రవ రూపం) ను 100 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్ లేదా పశువుల ఎరువులో కలిపి తడి నేలలో వేయాలి.
డ్రెంచింగ్ (Soil Drenching)	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ లేదా ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి మొక్కల వేర్ల మొదళ్లలో పోయాలి.
*ఆకులపై పిచికారీ (Isaria* మాత్రమే)**	రసం పీల్చే పురుగుల నివారణకు లీటరు నీటికి 1 మి.లీ ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ కలిపి ఆకుల అడుగుభాగం తడిచేలా సాయంత్రం వేళల్లో స్ప్రే చేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

తేమ అవసరం: నేలలో లేదా వాతావరణంలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు ఉపయోగిస్తేనే ఈ ఫంగస్ త్వరగా విస్తరిస్తుంది.
రసాయన ఫంగిసైడ్లు వాడకూడదు: దీనిని వాడటానికి 7 నుండి 10 రోజుల ముందు లేదా తర్వాత ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలను (Fungicides) వాడకూడదు.
సూర్యరశ్మి: ప్రత్యక్ష ఎండ తగలకుండా సాయంత్రం సమయంలో పిచికారీ చేయడం శ్రేయస్కరం.

7. Bt . బ్యాసిలుస్ తురంజీసిస్ .

బ్యాసిల్లస్ తురింజియెన్సిస్ (Bacillus thuringiensis - దీన్ని సంక్షిప్తంగా Bt అని పిలుస్తారు) అనేది వ్యవసాయంలో అత్యంత విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన జీవ కీటకనాశిని బ్యాక్టీరియా (Bio-insecticide Bacteria). ఇది పంటలను ఆశించే రకరకాల పురుగులు మరియు లార్వాలను (రసాయనాలు లేకుండా) సహజంగా నివారించడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

ప్రధాన రకాలు & నివారించే పురుగులు (Target Pests)

Bt లో వేర్వేరు రకాలు (Strains) ఉంటాయి. ఇవి నిర్దిష్ట పురుగుల పై మాత్రమే పనిచేస్తాయి:

Bt కుర్స్టాకి (Bt kurstaki):
- లక్ష్యం: ఆకు తినే గొంగళి పురుగులు మరియు ఆకు చుట్టు పురుగులు.
- పురుగులు: పత్తిలో శనగ పచ్చ పురుగు (Helicoverpa), గులాబీ రంగు పురుగు, లద్దె పురుగులు (Spodoptera), కూరగాయలలో కాయ తొలిచే పురుగులు, వజ్రపు మచ్చల పురుగు (Diamondback moth).
Bt ఇస్రాయెలెన్సిస్ (Bt israelensis):
- లక్ష్యం: దోమల లార్వాలు మరియు ఈగల లార్వాలు.
Bt తెనెబ్రియోనిస్ (Bt tenebrionis):
- లక్ష్యం: పెంకు పురుగులు (Beetles) మరియు వేరు పురుగులు.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

రసాయన మందుల వలె ఇది పురుగు శరీరంపై పడగానే చంపదు. ఇది జీర్ణక్రియ నాశనం ద్వారా పనిచేస్తుంది:

విష స్పటికాలు (Cry Toxins): Bt బ్యాక్టీరియా తన పెరుగుదల సమయంలో Cry ప్రొటీన్ స్ఫటికాలను (Crystal Proteins) తయారు చేస్తుంది.
ఆహారంగా తీసుకోవడం: పంట ఆకులపై పిచికారీ చేసిన Bt ని పురుగులు లేదా లార్వాలు తింటాయి.
ప్రేగు పక్షవాతం: పురుగు కడుపులోని క్షార గుణం (Alkaline environment) వల్ల ఈ ప్రొటీన్లు విషంగా మారి, ప్రేగు గోడలకు రంధ్రాలు చేస్తాయి.
పురుగు మరణం: దీంతో పురుగు ఆహారం తినడం తక్షణమే (కొద్ది గంటల్లోనే) ఆపేస్తుంది మరియు 2 నుండి 4 రోజుల్లో చనిపోతుంది.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

పూర్తిగా సురక్షితం: మానవులకు, పశువులకు, పక్షులకు మరియు మిత్ర పురుగులైన తేనెటీగలు, లేడీబర్డ్ బీటిల్స్‌కు ఎలాంటి హాని కలిగించదు.
రసాయన అవశేషాలు ఉండవు: ఆర్గానిక్ / సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి మరియు ఎగుమతి చేసే పంటలకు చాలా శ్రేయస్కరం.
లక్ష్య ఆధారిత దాడి: ఇది హానికర కీటక లార్వాలను మాత్రమే చంపుతుంది, ఇతర ఉపయోగకరమైన జీవులను దెబ్బతీయదు.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

అంశం	వివరాలు
మోతాదు	లీటరు నీటికి 1 మి.లీ లేదా ఉదృతి ఎక్కువగా ఉంటే 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి ఆకుల అడుగుభాగం తడిచేలా.
పిచికారీ సమయం	సూర్యరశ్మిలోని UV కిరణాల వల్ల బ్యాక్టీరియా దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు సాయంత్రం వేళల్లో స్ప్రే చేయాలి.
లార్వా దశ:	పురుగులు చిన్న లార్వా దశలో ఉన్నప్పుడే పిచికారీ చేస్తే 100% మంచి ఫలితాలు ఉంటాయి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

తాజా పిచికారీ: పురుగులు ఆకులను తింటేనే ఇది పనిచేస్తుంది కాబట్టి, ఆకులపై ద్రావణం బాగా అంటుకునేలా పిచికారీ చేయాలి.

నిల్వ చేయడం: వేడి తగలకుండా చల్లని ప్రదేశంలో నిల్వ ఉంచాలి.

A. బాసిల్లస్ సబ్టెలిస్ Bs.

బాసిల్లస్ సబ్టిలిస్ (Bacillus subtilis) అనేది వ్యవసాయంలో అత్యంత విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన జీవ శిలీంధ్ర & బాక్టీరియా నాశిని (Bio-fungicide & Bio-bactericide). ఇది రసాయనాలు లేకుండా పంటలకు వచ్చే అనేక రకాల శిలీంధ్ర (ఫంగస్) మరియు బాక్టీరియా తెగుళ్లను సహజ సిద్ధంగా అరికట్టడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

నివారించే తెగుళ్లు (Target Diseases)

ఈ జీవ బ్యాక్టీరియా పంటలను ఆశించే పలు రకాల తెగుళ్లను సమర్థవంతంగా నివారిస్తుంది:

బూడిద తెగులు (Powdery Mildew) (ద్రాక్ష, మిరప, టమాటా, సొరకాయల జాతి పంటలు)
మాడు తెగులు / ఆకు మచ్చ తెగుళ్లు (Blight & Leaf Spots)
వేరు కుళ్ళు & మొదలు కుళ్ళు (Root Rot & Collar Rot) (వరి, కూరగాయలు, పత్తి)
బ్యాక్టీరియల్ ఆకు ఎండు తెగులు (Bacterial Leaf Blight) (వరి, పత్తి)
బూజు తెగులు / డౌనీ మిల్డ్యూ (Downy Mildew)

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

పోటీ (Competition): బాసిల్లస్ సబ్టిలిస్ చాలా వేగంగా విస్తరించి పంట ఆకులు, వేర్ల చుట్టూ ఒక రక్షణ పొరలా (Biofilm) ఏర్పడుతుంది. దీంతో హానికర ఫంగస్ లేదా బ్యాక్టీరియాకు స్థలం, ఆహారం లభించవు.
యాంటీబయోటిక్స్ విడుదల: ఇది ఇటురిన్ (Iturin), సుర్ఫాక్టిన్ (Surfactin), బాసిలోమైసిన్ (Bacillomycin) వంటి జీవ రసాయనాలను విడుదల చేస్తుంది. ఇవి తెగులు కలిగించే ఫంగస్ కణజాలాన్ని నేరుగా నాశనం చేస్తాయి.
మొక్కలో రోగనిరోధక శక్తి (ISR): ఇది మొక్కలో స్వభావిక రోగనిరోధక శక్తిని (Systemic Acquired Resistance) ప్రేరేపించి, తెగుళ్లను తట్టుకునేలా చేస్తుంది.
వృక్ష ఉత్ప్రేరకం (Plant Growth Promotion): నేలలోని పోషకాలను కరిగించి వేర్లకు అందేలా చేసి, మొక్క వేగంగా పెరిగేందుకు దోహదపడుతుంది.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

ద్వంద్వ రక్షణ (Dual Action): ఇది ఒకే సమయంలో ఫంగస్ తెగుళ్లను మరియు బాక్టీరియా తెగుళ్లను రెండింటినీ నివారిస్తుంది.
సురక్షితం & విషరహితం: పంటలపై ఎలాంటి రసాయన అవశేషాలు ఉండవు. సేంద్రీయ / ఆర్గానిక్ వ్యవసాయానికి చాలా శ్రేయస్కరం.
మిత్ర పురుగులకు రక్షణ: మానవులకు, పశువులకు, తేనెటీగలకు మరియు వానపాములకు ఎటువంటి హాని కలిగించదు.
ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రతలను తట్టుకుంటుంది: ఇవి బీజాంశాల (Endospores) రూపంలో ఉండటం వల్ల అధిక ఉష్ణోగ్రత మరియు పొడి వాతావరణాన్ని తట్టుకుని నిల్వ ఉంటాయి.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 లేదా 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి పిచికారీ చేయాలి.
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 8-10 మి.లీ కలిపి ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
నేల శుద్ధి / డ్రెంచింగ్ (Soil Drenching)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీటరు ను 100 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి నేలలో వేయాలి లేదా డ్రిప్ ద్వారా ఇవ్వాలి.
పిచికారీ సమయం	సూర్యరశ్మి (UV కిరణాల) దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు సాయంత్రం వేళల్లో పిచికారీ చేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

రసాయన బాక్టీరియా నాశకాలు వాడకూడదు: దీనిని ఉపయోగించేటప్పుడు సల్ఫర్ లేదా తీవ్రమైన రసాయన బాక్టీరిసైడ్లు (Bactericides) / ఫంగిసైడ్లతో కలిపి వాడకూడదు.
తేమ ఉండాలి: పిచికారీ చేసినప్పుడు లేదా నేలలో వేసినప్పుడు తగినంత తేమ ఉంటే సూక్ష్మజీవులు వేగంగా వృద్ధి చెందుతాయి.

B. యాంటీవైరస్ NPV

NPV (న్యూక్లియర్ పాలిహెడ్రోసిస్ వైర్స్ - Nuclear Polyhedrosis Virus) అనేది వ్యవసాయంలో పంటలను ఆశించే ప్రమాదకరమైన లద్దె పురుగులు మరియు పచ్చ పురుగుల నివారణకు ఉపయోగపడే అత్యంత శక్తివంతమైన జీవ వైరిసైడ్ / జీవ కీటకనాశిని (Bio-viricide / Bio-pesticide).

ఇది నిర్దిష్ట పురుగు జాతికి మాత్రమే సోకే ఒక రకమైన సహజ వైరస్. ఇది పంటలకు, మనుషులకు ఎలాంటి హాని చేయకుండా కేవలం పురుగులను మాత్రమే వెతికి నాశనం చేస్తుంది.

ప్రధాన రకాలు & నివారించే పురుగులు (Target Pests)

వ్యవసాయంలో ముఖ్యంగా రెండు రకాల NPV వైరస్‌లు విస్తృతంగా లభిస్తాయి:

HaNPV (Helicoverpa armigera NPV):
- లక్ష్యం: శనగ పచ్చ పురుగు / కాయ తొలిచే పురుగు (American Bollworm).
- పంటలు: శనగ, పత్తి, టమాటా, కంది, మిరప, పెసర, మినుము.
SlNPV (Spodoptera litura NPV):
- లక్ష్యం: లద్దె పురుగు / ఆకు తినే పురుగు (Tobacco Caterpillar).
- పంటలు: వేరుశనగ, పొగాకు, సోయాబీన్, పత్తి, ఆముదం, కూరగాయలు.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

NPV పనిచేసే విధానం చాలా ఆసక్తికరంగా మరియు ప్రత్యేకంగా ఉంటుంది:

ఆహారంగా తీసుకోవడం: NPV వైరిసైడ్ స్ప్రే చేసిన పంట ఆకులను లద్దె పురుగులు తిన్నప్పుడు, వైరస్ కణాలు పురుగు పొట్టలోకి చేరుతాయి.
శరీరంలో వ్యాప్తి: పురుగు ప్రేగులోని క్షార గుణం వల్ల వైరస్ విడుదలై, పురుగు శరీర కణాలలో వేగంగా ద్విగుణీకృతమై (మల్టిప్లై అయి) అంతర్గత అవయవాలన్నింటినీ నాశనం చేస్తుంది.
ఆహారం మానేయడం: వైరస్ సోకిన 24 గంటల్లోనే పురుగు ఆహారం తినడం ఆపేస్తుంది.
తలకిందులుగా వేలాడటం ("Tree-top Disease"): వైరస్ తీవ్రత ఎక్కువై పురుగు చనిపోయే ముందు చెట్టు పైభాగానికి (చిగుర్లలోకి) పాకి, కాళ్ళతో కొమ్మను పట్టుకుని తలకిందులుగా ఇంగ్లీష్ అక్షరం 'V' ఆకారంలో వేలాడుతూ చనిపోతుంది.
వైరస్ వ్యాప్తి: చనిపోయిన పురుగు శరీరం పగిలి, దాని నుండి ద్రవం రూపంలో మిలియన్ల కొద్దీ కొత్త వైరస్ కణాలు కింద ఉన్న ఆకులపై పడతాయి. ఇవి పక్కన ఉన్న ఇతర ఆరోగ్యవంతమైన పురుగులకు వ్యాపిస్తాయి.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు (Benefits)

అత్యంత ఖచ్చితమైన లక్ష్యం (High Specificity): ఇది కేవలం ఏ పురుగు ఆధారిత వైరసో ఆ పురుగును మాత్రమే చంపుతుంది. ఇతర మిత్ర పురుగులు, తేనెటీగలు, వానపాములు, పక్షులకు మరియు మనుషులకు 100% సురక్షితం.
రెసిస్టెన్స్ ఉండదు: రసాయన మందులను తట్టుకునే శక్తి (Resistance) పెంచుకున్న పురుగులను కూడా ఈ వైరిసైడ్ సులువుగా నాశనం చేస్తుంది.
సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి అనుకూలం: ఎగుమతి చేసే పంటల్లో రసాయన అవశేషాలు ఉండకుండా చేస్తుంది.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

అంశం	వివరాలు
కొలత మానం (LE)	NPV ని LE (Larval Equivalents) లో కొలుస్తారు.
మోతాదు	ఎకరాకు LE ద్రవ రూపంలో లీటరు నీటికి 1 లేదా 5 మి.లీ కలిపి పిచికారీ చేయాలి.
లార్వా దశ	పురుగులు చిన్నగా ఉన్నప్పుడు (1వ లేదా 2వ దశ లార్వాలు) పిచికారీ చేస్తే అత్యుత్తమ ఫలితాలు ఉంటాయి.
పిచికారీ సమయం	సూర్యకాంతిలోని UV కిరణాల వల్ల వైరస్ దెబ్బతినకుండా ఉండేందుకు సాయంత్రం వేళల్లో మాత్రమే పిచికారీ చేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

అడజివెంట్స్ (కలిపే పదార్థాలు): వైరస్ ఆకులపై ఎక్కువసేపు నిలిచి ఉండటానికి ద్రావణంలో కొద్దిగా బెల్లం నీళ్ళు (0.1%) లేదా పాలు కలపడం వల్ల పురుగులు ఆకులను ఇష్టంగా తింటాయి.
ఫంగిసైడ్లు/రసాయనాలు: తీవ్రమైన రసాయన పురుగు మందులతో లేదా ఫంగిసైడ్లతో దీన్ని కలపకూడదు.

EPB's

సూక్ష్మజీవన ఎరువులు

15 రకాల సూక్ష్మజీవన ఎరువులు స్వయంగా మొక్క వేరు మీద బుడిపెలుగా పెరిగి గాలిలోని 78% నత్రజని ని అమ్మోనియం నైట్రేట్ గా మార్చి యూరియా లాగా నేలలో నిక్షిప్తం చేసుకొని అవసరానుసారం మొక్కకు అందిస్తుంది.

అన్ని రకాల పంటలకు కావలసిన 15 రకాల స్థూల , సూక్ష్మ, అతి సూక్ష్మ పోషకాలు, సేంద్రీయ ఆమ్లాలు, ఎంజైమ్‌లు, పొటాష్, భాస్వరం, జింక్, బోరాన్, కాల్షియము, మెగ్నీషియం, ఐరన్, సిలికా, అమ్మోనియం, గిబ్బొరెలిన్ మొదలగు పోషకాలను సమపాళ్లలో అందజేస్తుంది.

EPB’s కణ విభజనకు , కొమ్మల పెరుగుదల, పూత బాగా రావడానికి, గింజ /విత్తనాలు సమర్థవంతంగా పెరుగుటకు తాలు గింజలు లేకుండా పంట 15% నుండి 25% అధిక దిగుబడికి సహాయపడుతుంది .

సూక్ష్మజీవన ఎరువులు అంటే నేలలోని లేదా గాలిలోని పోషకాలను మొక్కలకు అందేలా చేసే ఉపయోగకరమైన బాక్టీరియా, శిలీంధ్రాలు (Fungi) మరియు నీలిఆకుపచ్చ నాచులతో తయారుచేసిన జీవ పదార్థాలు. ఇవి రసాయన ఎరువుల వల్ల కలిగే నష్టాలను తగ్గించి, నేల సారాన్ని పెంచడానికి ఎంతగానో దోహదపడతాయి.

8 : సూడోమోనాస్ ఫ్లోరోసెన్స్:

సూడోమోనాస్ ఫ్లోరోసెన్స్ (Pseudomonas fluorescens) అనేది వ్యవసాయంలో విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన జీవ శిలీంధ్ర & బాక్టీరియా నాశిని (Bio-fungicide & Bio-bactericide). ఇది రసాయనాలు లేకుండా పంటలకు వచ్చే అనేక రకాల ఫంగస్ మరియు బాక్టీరియా తెగుళ్లను సహజ సిద్ధంగా నివారించడానికి ఉపయోగపడుతుంది.

నివారించే ప్రధాన తెగుళ్లు (Target Diseases)

ఈ జీవ బ్యాక్టీరియా పంటల్లో నేల మరియు విత్తనాల ద్వారా వ్యాపించే అనేక రకాల తీవ్రమైన తెగుళ్లను అరికడుతుంది:

వరిలో అగ్గి తెగులు / బ్లాస్ట్ (Rice Blast) మరియు పొడ తెగులు (Sheath Blight)
వేరు కుళ్ళు & మొదలు కుళ్ళు (Root Rot & Collar Rot) (మిరప, టమాటా, పత్తి, శనగ)
ఎండు తెగులు / విల్ట్ (Wilt - Fusarium / Ralstonia) (వంకాయ, టమాటా, కంది)
బ్యాక్టీరియల్ ఆకు ఎండు తెగులు (Bacterial Leaf Blight)
నారు కుళ్ళు తెగులు (Damping Off) (కూరగాయల నారుమళ్లలో)
కుళ్ళు తెగులు (Rot diseases) (అల్లం, పసుపు, అరటి పంటల్లో)

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

సిడెరోఫోర్స్ ఉత్పత్తి (Siderophore Production): ఈ బ్యాక్టీరియా సిడెరోఫోర్స్ అనే రసాయనాలను విడుదల చేసి, నేలలోని ఇనుపధాతువును (Iron) తన వైపు తిప్పుకుంటుంది. దీంతో హానికర ఫంగస్‌లకు ఐరన్ లభించక అవి నశించిపోతాయి.
యాంటీబయోటిక్స్ విడుదల: ఇది ఫినాజైన్ (Phenazine), పైరోల్నిట్రిన్ (Pyrrolnitrin) వంటి సహజ యాంటీబయోటిక్ పదార్థాలను విడుదల చేసి హానికర తెగులు కారక సూక్ష్మజీవులను నేరుగా నాశనం చేస్తుంది.
ప్రేరిత రోగనిరోధక శక్తి (ISR): మొక్కల వేర్ల వ్యవస్థలోకి ప్రవేశించి, మొక్క అంతటా స్వభావిక రోగనిరోధక శక్తిని (Systemic Resistance) పెంచుతుంది.
మొక్క పెరుగుదల ప్రేరకం (PGPR): మొక్కకు అవసరమైన ఇండోల్ ఎసిటిక్ యాసిడ్ (IAA) వంటి హార్మోన్లను ఉత్పత్తి చేసి, వేర్లు లోతుగా బలంగా పెరిగేలా దోహదపడుతుంది.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 10 మి.లీ సూడోమోనాస్ 1 లీ నీటితో కలిపి విత్తనాలకు పట్టించి నీడలో ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
నారు శుద్ధి (Root Dip)	10 లీటర్ల నీటిలో 100 మి.లీ సూడోమోనాస్ కలిపి, నాటు వేసే ముందు నారు వేర్లను 15-20 నిమిషాలు ఆ ద్రావణంలో ఉంచాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 లేదా 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి ఆకులు తడిచేలా సాయంత్రం వేళల్లో స్ప్రే చేయాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీ సూడోమోనాస్ ను 100 కేజీల పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.

ముఖ్యమైన ఉపయోగాలు & జాగ్రత్తలు

సేంద్రీయ వ్యవసాయానికి ఉత్తమం: పంటలపై ఎలాంటి రసాయన అవశేషాలు ఉండవు.
ద్వంద్వ రక్షణ: ఇది ఒకే సమయంలో ఫంగస్ తెగుళ్లతో పాటు బాక్టీరియా తెగుళ్లను కూడా నియంత్రిస్తుంది.
రసాయన ఫంగిసైడ్లు వాడకూడదు: ఇది ఒక జీవ బ్యాక్టీరియా కాబట్టి, దీనిని ఉపయోగించిన 7-10 రోజుల వరకు ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలను (Fungicides) లేదా బాక్టీరిసైడ్లను ఉపయోగించకూడదు.
తేమ అవసరం: నేలలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు పిచికారీ చేస్తే ఈ బ్యాక్టీరియా వేగంగా వృద్ధి చెందుతుంది.

9. అజటో బాక్టర్ .

అజటోబాక్టర్ (Azotobacter) అనేది వ్యవసాయంలో విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన జీవ ఎరువు (Bio-fertilizer) బ్యాక్టీరియా. ఇది వాతావరణంలో ఉన్న నత్రజనిని (Nitrogen) గ్రహించి, మొక్కలకు అందుబాటులోకి తెచ్చే స్వేచ్ఛా జీవిత జీవి (Free-living bacteria).

యూరియా వంటి రసాయన ఎరువుల వాడకాన్ని తగ్గించి, నేల సారాన్ని సహజంగా పెంచడానికి ఇది బాగా దోహదపడుతుంది.

ఏ పంటలకు ఉపయోగపడుతుంది?

అజటోబాక్టర్ ముఖ్యంగా పప్పుధాన్యాలు కాని పంటలన్నింటికీ (Non-leguminous crops) అద్భుతంగా పనిచేస్తుంది:

ఆహార ధాన్య పంటలు: వరి, జొన్న, మొక్కజొన్న, సజ్జ, గోధుమ.
వాణిజ్య పంటలు: పత్తి, చెరకు, పొగాకు.
కూరగాయల పంటలు: టమాటా, వంకాయ, మిరప, బెండ, బంగాళాదుంప.
తోటపని పంటలు: పండ్ల తోటలు, పూల తోటలు, కొబ్బరి.

(గమనిక: కంది, మినుము, పెసర వంటి పప్పుధాన్యాల పంటలకు అజటోబాక్టర్ కంటే రైజోబియం (Rhizobium) బాగా పనిచేస్తుంది).

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

నత్రజని స్థిరీకరణ (Nitrogen Fixation): గాలిలో దాదాపు 78% నత్రజని వాయు రూపంలో ఉంటుంది, కానీ మొక్కలు దాన్ని నేరుగా గ్రహించలేవు. అజటోబాక్టర్ బ్యాక్టీరియా నేలలో ఉంటూ గాలిలోని నత్రజనిని గ్రహించి అమినో యాసిడ్లు, అమోనియా రూపంలోకి మార్చి మొక్కల వేర్లకు అందిస్తుంది.
వృక్ష హార్మోన్ల విడుదల (Growth Hormones): ఇది ఆక్సిన్లు (Auxins), గిబ్బర్లిన్లు (Gibberellins), సైటోకినిన్లు (Cytokinins) వంటి మొక్కల పెరుగుదల ఉత్ప్రేరకాలను విడుదల చేస్తుంది.
తెగుళ్ల నిరోధకత (Biocontrol): నేలలోని హానికర ఫంగస్‌ల అభివృద్ధిని అడ్డుకునే నిరోధక రసాయనాలను ఉత్పత్తి చేసి వేర్లను తెగుళ్ల బారిన పడకుండా కాపాడుతుంది.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

రసాయన ఎరువుల ఆదా: పొలంలో అజటోబాక్టర్ వాడటం వల్ల 20% నుండి 25% వరకు యూరియా (రసాయన నత్రజని) వాడకాన్ని తగ్గించవచ్చు.
దిగుబడి పెరుగుదల: పంట పెరుగుదల బాగుండి దిగుబడి 10% నుండి 15% వరకు పెరుగుతుంది.
వేర్ల వ్యవస్థ అభివృద్ధి: మొక్క వేర్లు బలంగా, లోతుగా పాతుకుపోయి నేలలోని నీటిని మరియు పోషకాలను బాగా గ్రహిస్తాయి.
విత్తన మొలక శాతం: విత్తన శుద్ధి చేయడం ద్వారా విత్తనాలు వేగంగా, ఎక్కువగా మొలకెత్తుతాయి.
నేల ఆరోగ్యం: నేలలో సారాన్ని పెంచి నేల భౌతిక స్థితిని మెరుగుపరుస్తుంది.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 5 నుండి 10 మి.లీ (ద్రవ రూపం) అజటోబాక్టర్ పట్టించి నీడలో ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 లేదా 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి ఆకులు తడిచేలా సాయంత్రం వేళల్లో స్ప్రే చేయాలి.
నారు శుద్ధి (Root Dip)	10 లీటర్ల నీటిలో / 100 మి.లీ కలిపి, నాటు వేసే ముందు నారు వేర్లను 15-20 నిమిషాలు ఆ ద్రావణంలో ఉంచి ఆపై నాటుకోవాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీ అజటోబాక్టర్ ను 100 కేజీల పశువుల ఎరువు లేదా వర్మీకంపోస్ట్‌లో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

రసాయన ఎరువులు/మందులు కలపకూడదు: దీనిని రసాయన ఎరువులతో (యూరియా, DAP) లేదా రసాయన పురుగు మందులు, ఫంగిసైడ్లతో నేరుగా కలిపి వాడకూడదు.
తేమ ఉండాలి: నేలలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు వేస్తేనే బ్యాక్టీరియా వేగంగా వృద్ధి చెందుతుంది.
సూర్యకాంతి: పిచికారీ లేదా నేలలో వేసే ప్రక్రియను సాయంత్రం వేళల్లో చేయడం మంచిది.

10 : అజోస్పెరిల్లామ్

అజోస్పిరిల్లమ్ (Azospirillum) అనేది వ్యవసాయంలో విస్తృతంగా ఉపయోగించే ఒక ప్రాచుర్యం పొందిన జీవ ఎరువు (Bio-fertilizer) బ్యాక్టీరియా. ఇది మొక్కల వేర్ల వ్యవస్థ వద్ద నివసిస్తూ వాతావరణంలో ఉన్న నత్రజనిని (Nitrogen) గ్రహించి, మొక్కలకు తేలికగా అందే రూపంలోకి మారుస్తుంది.

యూరియా వంటి రసాయన ఎరువుల వాడకాన్ని తగ్గించి, పంట వేగంగా ఎదగడానికి ఇది ఎంతగానో తోడ్పడుతుంది.

ఏ పంటలకు అనుకూలం?

అజోస్పిరిల్లమ్ ముఖ్యంగా గడ్డి జాతి మరియు తృణధాన్యాల పంటలకు (Cereal & Grass crops) అత్యంత ప్రభావవంతంగా పనిచేస్తుంది:

ఆహార ధాన్యాలు: వరి, జొన్న, మొక్కజొన్న, సజ్జ, రాగులు, గోధుమ.
వాణిజ్య పంటలు: చెరకు, పత్తి.
తోటపని & కూరగాయలు: పసుపు, అల్లం, మిరప, టమాటా, బెండ, పశుగ్రాస పంటలు (పచ్చి గడ్డి).

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

నత్రజని స్థిరీకరణ (Biological Nitrogen Fixation): ఇది మొక్కల వేర్ల లోపల మరియు వేర్ల ఉపరితలంపై (Rhizosphere) నివసిస్తూ, గాలిలోని ఉచిత నత్రజనిని సేకరించి మొక్కలకు అమినో యాసిడ్ల రూపంలో అందిస్తుంది.
వేర్ల ప్రేరక హార్మోన్లు (Growth Harmones): అజోస్పిరిల్లమ్ ఇండోల్ ఎసిటిక్ యాసిడ్ (IAA), గిబ్బర్లిన్లు, సైటోకినిన్లు వంటి పెరుగుదల ఉత్ప్రేరకాలను అధికంగా ఉత్పత్తి చేస్తుంది.
వేర్ల వ్యవస్థ విస్తరణ: ఈ హార్మోన్ల వల్ల మొక్క పీచు వేర్లు (Lateral roots) విస్తారంగా పెరిగి, నేలలోని నీటిని మరియు ఇతర పోషకాలను వేగంగా గ్రహిస్తాయి.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

యూరియా ఆదా: పొలంలో అజోస్పిరిల్లమ్ వాడటం వల్ల 20% నుండి 25% వరకు రసాయన నత్రజని (యూరియా) ఎరువుల వాడకాన్ని తగ్గించవచ్చు.
దిగుబడి పెరుగుదల: పంట ఎదుగుదల బాగుండి ధాన్యాల బరువు మరియు దిగుబడి 15% నుండి 20% వరకు పెరుగుతుంది.
పొడి వాతావరణాన్ని తట్టుకునే శక్తి: వేర్ల వ్యవస్థ బలంగా విస్తరించడం వల్ల నీటి ఎద్దడి (Drought resistance) ఉన్న పరిస్థితులను మొక్కలు బాగా తట్టుకుంటాయి.
విత్తన మొలక శాతం: విత్తన శుద్ధి ద్వారా విత్తనాలు త్వరగా మరియు ఏకరీతిగా మొలకెత్తుతాయి.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 5 నుండి 10 మి.లీ (ద్రవ రూపం) అజోస్పిరిల్లమ్ పట్టించి నీడలో ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
నారు శుద్ధి (Root Dip)	10 లీటర్ల నీటిలో 1000 మి.లీ కలిపి, నాటు వేసే ముందు నారు వేర్లను 15-20 నిమిషాలు ఆ ద్రావణంలో ఉంచి నాటుకోవాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 లేదా 5 మి.లీ (ద్రవ రూపం) కలిపి ఆకులు తడిచేలా సాయంత్రం వేళల్లో స్ప్రే చేయాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీ ద్రవాన్ని 100 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్ లేదా పశువుల ఎరువులో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

రసాయనాలతో కలపకూడదు: దీనిని రసాయన ఎరువులతో (యూరియా, DAP) లేదా రసాయన పురుగు మందులు, ఫంగిసైడ్లతో నేరుగా కలపకూడదు.
తేమ అవసరం: నేలలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు ఉపయోగిస్తేనే బ్యాక్టీరియా వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది.
పిచికారీ సమయం: విత్తన శుద్ధి లేదా నేలలో వేసే ప్రక్రియను సూర్యకాంతి పడని నీడ ఉన్న ప్రదేశంలో లేదా సాయంత్రం వేళల్లో చేయాలి.

11 : రైజోబియం

రైజోబియం (Rhizobium) అనేది అన్ని రకాల పంటలలో ముఖ్యంగా పప్పుధాన్యాల పంటలలో దిగుబడిని పెంచడానికి, నత్రజని లోపాన్ని నివారించడానికి ఉపయోగపడే ఒక ముఖ్యమైన జీవ ఎరువు (Bio-fertilizer) బ్యాక్టీరియా. ఇది వాతావరణంలో ఉన్న నత్రజనిని గ్రహించి, మొక్కలకు అందుబాటులోకి తెచ్చే సహజీవన బ్యాక్టీరియా (Symbiotic Bacteria).

ఏ పంటలకు ఉపయోగపడుతుంది?

రైజోబియం ముఖ్యంగా అన్ని రకాల పంటలు, పప్పుధాన్యాల పంటలకు (Leguminous Crops) అద్భుతంగా పనిచేస్తుంది:

పప్పుధాన్యాలు: శనగ, కంది, పెసర, మినుము, అలసందలు (బొబ్బర్లు), బఠాణీ, రాజ్మా, చిక్కుడు.
నూనెగింజల పప్పు పంటలు: వేరుశనగ, సోయాబీన్.
పశుగ్రాస పంటలు: పిల్లిపెసర, సుబాబుల్, లూసర్న్.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

వేరు బుడిపెల ఏర్పాటు (Root Nodules): రైజోబియం బ్యాక్టీరియా పప్పుధాన్యపు మొక్కల వేర్లతో కలిసి చిన్న చిన్న బుడిపెలను (Nodules) ఏర్పరుస్తుంది.
నత్రజని స్థిరీకరణ (Symbiotic Nitrogen Fixation): ఈ వేరు బుడిపెలలో నివసిస్తూ, గాలిలోని నత్రజనిని గ్రహించి మొక్కకు అవసరమైన అమోనియా/అమినో యాసిడ్ల రూపంలోకి మారుస్తుంది.
సహజీవనం (Symbiosis): మొక్క నుంచి ఆహారం (కార్బోహైడ్రేట్లు) పొందుతూ, ప్రతిఫలంగా మొక్కకు కావలసిన నత్రజనిని ఉచితంగా అందిస్తుంది.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

యూరియా ఎరువుల ఆదా: పొలంలో రైజోబియం వాడటం వల్ల 20% నుండి 30% వరకు రసాయన నత్రజని (యూరియా) ఎరువుల వాడకాన్ని తగ్గించవచ్చు.
దిగుబడి పెరుగుదల: పంట ఆరోగ్యంగా పెరిగి గింజల పరిమాణం, బరువు పెరిగి దిగుబడి పెరుగుతుంది.
తరువాతి పంటకు మేలు: రైజోబియం ద్వారా వేర్లలో మిగిలిపోయిన నత్రజని తర్వాతి పంటకు (ఉదాహరణకు వరి లేదా జొన్న) ఎరువుగా ఉపయోగపడుతుంది.
విత్తన మొలక శాతం: విత్తన శుద్ధి చేయడం ద్వారా విత్తనాలు వేగంగా మరియు ఏకరీతిగా మొలకెత్తుతాయి.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application Methods & Dosage)

రైజోబియంను ఎక్కువగా విత్తన శుద్ధి రూపంలో వాడతారు:

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	• 10 కిలోల విత్తనానికి 100 మి.లీ ద్రవ రైజోబియం వాడాలి. • ఈ ద్రావణాన్ని విత్తనాలపై చల్లి, కలిపి గింజల చుట్టూ పొరలా ఏర్పడేలా చూడాలి. • నీడలో 10-15 నిమిషాలు ఆరబెట్టిన తర్వాత విత్తుకోవాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 500 మి.లీ ద్రవాన్ని 100-200 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్ లేదా పశువుల ఎరువులో కలిపి దుక్కిలో వేయాలి.

పద్ధతి

మోతాదు & వివరాలు

విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)

• 10 కిలోల విత్తనానికి 100 మి.లీ ద్రవ రైజోబియం వాడాలి.

• ఈ ద్రావణాన్ని విత్తనాలపై చల్లి, కలిపి గింజల చుట్టూ పొరలా ఏర్పడేలా చూడాలి.

• నీడలో 10-15 నిమిషాలు ఆరబెట్టిన తర్వాత విత్తుకోవాలి.

నేల శుద్ధి (Soil Application)

ఎకరాకు 500 మి.లీ ద్రవాన్ని 100-200 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్ లేదా పశువుల ఎరువులో కలిపి దుక్కిలో వేయాలి.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

రసాయనాలతో కలపకూడదు: విత్తన శుద్ధి చేసేటప్పుడు రసాయన ఫంగిసైడ్లు లేదా రసాయన ఎరువులతో నేరుగా కలపకూడదు.
రసాయన ఫంగిసైడ్ వాడితే: ఒకవేళ రసాయన ఫంగిసైడ్‌తో విత్తన శుద్ధి చేస్తే, ముందుగా రసాయన మందు పట్టించి పూర్తిగా ఆరిన తర్వాతే చివరిగా రైజోబయం పట్టించాలి.
సూర్యకాంతి: విత్తన ఆరబెట్టడం ప్రత్యక్ష ఎండ తగలకుండా నీడ ఉన్న ప్రదేశంలో మాత్రమే చేయాలి

12 : ఫాస్ఫోబాక్టీరియా (PSB)

ఫాస్ఫోబాక్టీరియా (Phosphobacteria) లేదా PSB (ఫాస్ఫేట్ సోలుబిలైజింగ్ బ్యాక్టీరియా / Phosphate Solubilizing Bacteria) అనేది వ్యవసాయంలో నేలలోని భాస్వరాన్ని (ఫాస్ఫరస్) మొక్కలకు అందుబాటులోకి తెచ్చే ఒక అత్యంత ముఖ్యమైన జీవ ఎరువు (Bio-fertilizer).

మనం పొలంలో వేసే డి.ఎ.పి (DAP) లేదా సూపర్‌ఫాస్ఫేట్ వంటి రసాయన ఎరువుల్లో 60% నుండి 70% వరకు భాస్వరం నేలలో కరగని రూపంలో (Insoluble Form) చిక్కుకుపోయి మొక్కలకు అందకుండా వృధాగా పడి ఉంటుంది. ఈ PSB బ్యాక్టీరియా ఆ కరగని భాస్వరాన్ని కరిగించి, నేరుగా మొక్క పీల్చుకునే రూపంలోకి మారుస్తుంది.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

సేంద్రీయ ఆమ్లాల విడుదల (Production of Organic Acids): PSB బ్యాక్టీరియా నేలలో నివసిస్తూ సిట్రిక్ యాసిడ్, సక్సినిక్ యాసిడ్ వంటి సహజ ఆమ్లాలను విడుదల చేస్తుంది.
భాస్వరం కరిగించడం (Phosphorus Solubilization): ఈ ఆమ్లాలు నేలలో గట్టిపడిపోయిన కాల్షియం ఫాస్ఫేట్, ఐరన్ ఫాస్ఫేట్ మరియు అల్యూమినియం ఫాస్ఫేట్‌లను కరిగించి, నీటిలో కరిగే రూపంలోకి (Soluble Phosphorus) మారుస్తాయి.
వేర్ల పెరుగుదల: భాస్వరం లభించడం వల్ల మొక్కల వేర్లు లోతుగా, బలంగా విస్తరిస్తాయి.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

రసాయన ఎరువుల పొదుపు: రసాయన భాస్వర ఎరువుల (DAP / Single Super Phosphate) వాడకాన్ని 20% నుండి 25% వరకు తగ్గించవచ్చు.
వేర్ల వ్యవస్థ బలోపేతం: మొక్కల వేర్లు వేగంగా, దట్టంగా పెరిగి నేల నుంచి నీటిని, పోషకాలను బాగా గ్రహిస్తాయి.
దిగుబడి & నాణ్యత పెంపు: పంటలో పూత, కాత రాలడం తగ్గి, గింజల బరువు మరియు పంట నాణ్యత పెరుగుతుంది.
నేల భౌతిక స్థితి మెరుగుదల: నేల చౌడుబారకుండా సారాన్ని మరియు తేమను పట్టి ఉంచే శక్తిని పెంచుతుంది.

ఏ పంటలకు ఉపయోగపడుతుంది?

PSB జీవ ఎరువును అన్ని రకాల పంటలకు నిర్భయంగా వాడవచ్చు:

ఆహార పంటలు: వరి, గోధుమ, మొక్కజొన్న, జొన్న.
వాణిజ్య పంటలు: పత్తి, చెరకు, మిరప, పసుపు, అల్లం, పొగాకు.
కూరగాయలు & పండ్ల తోటలు: టమాటా, వంకాయ, బెండ, మామిడి, దానిమ్మ, బొప్పాయి, జామ, నిమ్మ.
పప్పుధాన్యాలు & నూనెగింజలు: శనగ, కంది, పెసర, వేరుశనగ, పొద్దుతిరుగుడు (సోయాబీన్/శనగల్లో రైజోబియంతో కలిపి వాడితే ఇంకా మంచి ఫలితాలు ఉంటాయి).

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
విత్తన శుద్ధి (Seed Treatment)	1 కేజీ విత్తనానికి 5 నుండి 10 మి.లీ ద్రవ PSB పట్టించి, నీడలో ఆరబెట్టి విత్తుకోవాలి.
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 500 మి.లీ ద్రవాన్ని 100 కేజీల వర్మీకంపోస్ట్ లేదా పశువుల ఎరువుతో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.
డ్రిప్ / డ్రెంచింగ్ (Drip / Drenching)	ఎకరాకు 500 మి.లీ నుండి 1 లీటరు ద్రవ PSB ని డ్రిప్ ద్వారా లేదా వేర్ల మొదళ్లలో అందించవచ్చు.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలు (Fungicides): PSB వాడే సమయంలో ఎలాంటి రసాయన శిలీంధ్ర నాశకాలు లేదా కీటక నాశకాలను నేరుగా కలపకూడదు (కనీసం 7-10 రోజుల వ్యవధి ఉండాలి).
తేమ ఉండాలి: నేలలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు వేస్తే ఈ బ్యాక్టీరియా వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతుంది.
సూర్యరశ్మి: ఎండ తగలకుండా నీడ ఉన్న ప్రదేశంలో ఆరబెట్టుకోవాలి మరియు చల్లని ప్రదేశంలో నిల్వ ఉంచుకోవాలి.

13.జింక్-సొల్యూబిలైజింగ్-బాక్టీరియా (ZSB):

14. N:P:K

15 : S సల్ఫర్

16 : పొటాష్-మొబిలైజింగ్-బాక్టీరియా KSB .

17 : ఫాస్ఫరస్ .

18: Fe/ ఐరన్ కరిగించే బ్యాక్టీరియా (ISB).

19 : Si / సిలికాన్ కరిగించే బాక్టీరియా .

20. ద్వితీయ మరియు తృతీయసూక్ష్మ అతి సూక్ష్మపోషకాల మిశ్రమము

21. గ్రోత్ హార్మోన్స్ .

22. సముద్ర నాచు SWE

Humic Acid

Write About it

Humic Acid

హ్యూమిక్ యాసిడ్ (Humic Acid) అనేది ఒక సహజ సిద్ధమైన నేల సారాన్ని పెంచే సేంద్రీయ పదార్థం (Soil Conditioner / Organic Bio-stimulant). ఇది రసాయన ఎరువు లేదా కీటకనాశిని కాదు. వేల సంవత్సరాల పాటు భూమిలో కుళ్ళిపోయిన వృక్ష సంబంధిత పదార్థాలు (లెక్నార్డైట్ / పీట్) నుండి దీనిని తయారుచేస్తారు.

నేలలోని సారాన్ని పెంచి, మొక్కలు పోషకాలను వేగంగా గ్రహించేలా చేయడానికి హ్యూమిక్ యాసిడ్ అద్భుతంగా పనిచేస్తుంది.

హ్యూమిక్ యాసిడ్ ఎలా పనిచేస్తుంది? (Mode of Action)

చేలేషన్ ప్రక్రియ (Chelation): హ్యూమిక్ యాసిడ్ నేలలోని ఇనుము, జింక్, కాల్షియం, మాంగనీస్ మరియు భాస్వరం (ఫాస్ఫరస్) వంటి పోషకాలను తనతో పట్టి ఉంచి, మొక్కల వేర్లు తేలికగా గ్రహించే నీటిలో కరిగే రూపంలోకి మారుస్తుంది.
నేల భౌతిక స్థితి మెరుగుదల: చౌడు బారిన పడిన, గట్టిపడిన నేలను పల్లవులుగా (మృదువుగా) మారుస్తుంది.
వేర్ల వ్యవస్థ ప్రేరణ: మొక్క పీచు వేర్లను (Lateral Roots) వేగంగా మరియు లోతుగా పెరిగేలా ప్రేరేపిస్తుంది.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

పోషకాల గ్రహణ శక్తి పెరుగుదల: వేసిన ఎరువులు (యూరియా, DAP, పొటాష్) వృధా కాకుండా మొక్క పూర్తిగా పీల్చుకునేలా చేస్తుంది.
నీటిని పట్టి ఉంచే సామర్థ్యం: ఇసుక నేలలు మరియు పొడి నేలల్లో నీటిని పట్టి ఉంచే శక్తిని పెంచి, మొక్కలు పొడి వాతావరణాన్ని తట్టుకునేలా చేస్తుంది.
మిత్ర సూక్ష్మజీవుల వృద్ధి: నేలలోని ఉపయోగకరమైన బ్యాక్టీరియా, మైకోరైజా (VAM) మరియు వానపాముల సంఖ్యను వేగంగా పెంచుతుంది.
పంట దిగుబడి పెరుగుదల: వేర్లు బలంగా పెరగడం వల్ల మొక్క ఆరోగ్యంగా ఎదిగి, పూత, కాత పెరిగి దిగుబడి 15% నుండి 20% వరకు పెరుగుతుంది.

వాడే విధానం & మోతాదు (Application & Dosage)

హ్యూమిక్ యాసిడ్ పొడి (Powder), నూకలు (Granules) మరియు ద్రవ (Liquid) రూపాల్లో లభిస్తుంది:

పద్ధతి	మోతాదు & వివరాలు
నేల శుద్ధి (Soil Application)	ఎకరాకు 5 నుండి 10 కేజీల హ్యూమిక్ యాసిడ్ ను వర్మీకంపోస్ట్ లేదా ఎరువులతో కలిపి దుక్కిలో లేదా చెట్ల మొదళ్లలో వేయాలి.
ఆకులపై పిచికారీ (Foliar Spray)	లీటరు నీటికి 1 నుండి 5 మి.లీ (Liquid) హ్యూమిక్ యాసిడ్ కలిపి స్ప్రే చేయాలి.
డ్రిప్ / డ్రెంచింగ్ (Drip / Drenching)	ఎకరాకు 1 నుండి 2 లీటర్ల (Liquid) ద్రవాన్ని డ్రిప్ ద్వారా లేదా వేర్ల మొదళ్లలో పోయాలి.

ఏ పంటలకు ఉపయోగపడుతుంది?

ఇది అన్ని రకాల పంటలకు సురక్షితంగా వాడవచ్చు:

వరి, పత్తి, మిరప, టమాటా, వంకాయ, బెండ, చెరకు, పసుపు, అల్లం, పప్పుధాన్యాలు మరియు పండ్ల తోటలు.

పాటించాల్సిన జాగ్రత్తలు

కలిపే విధానం: హ్యూమిక్ యాసిడ్‌ను ఎన్.పి.కె (NPK) ఎరువులు, జిబ్రలిక్ యాసిడ్, అమినో యాసిడ్స్ మరియు చాలా రకాల జీవ ఎరువులతో కలిపి వాడవచ్చు.
తీవ్రమైన రసాయనాలు: అధిక ఆమ్లత్వం (Strong Acids) ఉన్న రసాయనాలతో నేరుగా కలపకూడదు.
తేమ ఉండాలి: నేలలో తగినంత తేమ ఉన్నప్పుడు వేస్తే వేగంగా ఫలితాలు ఉంటాయి.

OiL'S

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

ఎమల్సిఫైయర్లు కలపని 50000 ppm సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు, తేలికగా నీళ్ళలో కరుగుతుంది.

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు వాడటం వలన నేలలో నిక్షిప్తంగా ఉన్న సూక్ష్మ జీవుల పనితనాన్ని మరింత వృద్ధి పరిచి హానికరమైన రసాయన ఎరువులు, పురుగు మందుల వాడకాన్ని తగ్గిస్తుంది.

అన్ని రకాల పంటలకు కావలసిన Mega, Micro, Macro పోషకాలతో పాటు ఫైబర్, విటమిన్లు, యాంటీ ఆక్సిడెంట్లు, ఫ్యాటీ ఆమ్లాలు, ఎమినో యాసిడ్స్, మొదలగునవి అందిస్తుంది.

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెల వలన మొక్కల రోగ నిరోధక శక్తి పెరిగి, Virus బారిన పడకుండా కాపాడి, పూత, పిందె రాలకుండా కాయలు మంచి బరువు తో నాణ్యమైన అధిక సాధిస్తుంది.

వేప - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

వేప నూనె వ్యవసాయంలో అనేక ప్రయోజనాలను అందిస్తుంది, ప్రధానంగా సహజ పురుగుమందు మరియు శిలీంద్ర సంహారిణిగా పనిచేస్తుంది మరియు నేల ఆరోగ్యం, మొక్కల స్థితిస్థాపకతను మెరుగుపరుస్తుంది . ఇది అఫిడ్స్, మైట్స్ మరియు తెల్లదోమలు వంటి వివిధ తెగుళ్లను సమర్థవంతంగా నియంత్రిస్తుంది, అదే సమయంలో బూజు తెగులు మరియు తుప్పు వంటి శిలీంధ్ర వ్యాధులను కూడా నివారిస్తుంది.

వేప నూనె ప్రయోజనకరమైన కీటకాలు మరియు మానవులకు సురక్షితమైనది, ఇది సింథటిక్ పురుగు మందులకు స్థిరమైన ప్రత్యామ్నాయంగా మారుతుంది. వేప నూనె తేనెటీగలు మరియు లేడీబగ్స్ వంటి ప్రయోజనకరమైన కీటకాలకు హాని కలిగించకుండా అఫిడ్స్, గొంగళి పురుగులు, ఇది వికర్షకంగా మరియు పురుగుమందుగా పనిచేస్తుంది, కీటకాల హార్మోన్ వ్యవస్థలకు అంతరాయం కలిగిస్తుంది, తద్వారా అవి పెరగడం మరియు గుడ్లు పెట్టడం కష్టతరం చేస్తుంది.

అజాడిరాచ్టిన్ వంటి నిర్దిష్ట సమ్మేళనాలు ఈ ప్రభావాలకు కారణమవుతాయి, శత్రు కీటకాల ఆహారం మరియు అభివృద్ధిని అడ్డుకుంటాయి. పురుగులు మరియు బీటిల్స్ వంటి అనేక తెగుళ్ల జీవిత చక్రాన్ని అంతరాయం కలిగిస్తుంది.

ఇది వికర్షకంగా మరియు పురుగుమందుగా పనిచేస్తుంది, కీటకాల హార్మోన్ వ్యవస్థలకు అంతరాయం కలిగిస్తుంది, తద్వారా అవి పెరగడం మరియు గుడ్లు పెట్టడం కష్టతరం చేస్తుంది. అజాడిరాచ్టిన్ వంటి నిర్దిష్ట సమ్మేళనాలు ఈ ప్రభావాలకు కారణమవుతాయి, శత్రు కీటకాల ఆహారం మరియు అభివృద్ధిని అడ్డుకుంటాయి.

ఆముదం - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

ఆముదం మరియు దాని ఉప ఉత్పత్తులు వ్యవసాయంలో అనేక ప్రయోజనాలను అందిస్తాయి, నేల సారాన్ని మెరుగుపరచడం, సహజ పురుగుమందుగా పనిచేయడం మరియు పంట మరియు విత్తనాల రక్షణలో ఒక భాగంగా ఉపయోగించడం వంటివి ఉన్నాయి .

ఇది తెగుళ్లు, జంతువులు, ఇతర తవ్వు చేసే పశువులను సహజంగా వికర్షించే పదార్థంగా ఉపయోగించవచ్చు.

ఆముదం నూనె గాలి మరియు మట్టి మీద స్ప్రే చేయడం ద్వారా ఈ జంతువులను దూరం చేయవచ్చు. ఇది జంతువులను హానికరం లేకుండా, సహజంగా రక్షణ అందిస్తుంది

ఇది తెగుళ్లు, జంతువులు, ఇతర తవ్వు చేసే పశువులను సహజంగా వికర్షించే పదార్థంగా ఉపయోగించవచ్చు. ఆముదం నూనె గాలి మరియు మట్టి మీద స్ప్రే చేయడం ద్వారా ఈ జంతువులను దూరం చేయవచ్చు. ఇది జంతువులను హానికరం లేకుండా, సహజంగా రక్షణ అందిస్తుంది.

పంటలను పీడించే పురుగుల నుండి రక్షణ కల్పిస్తాయి. ఇది రసాయన పురుగుమందుల వాడకాన్ని తగ్గించి పర్యావరణ హానులను తగ్గిస్తుంది

నెమటోడ్ జనాభాను తగ్గించడానికి మరియు దిగుబడిని పెంచడానికి ఉపయోగించవచ్చు.

pH ను నియంత్రించడంలో సహాయపడుతుంది, నేలలో హ్యూమస్ పెరుగుదల, ఎర్త్‌వార్మ్ వృద్ధి వంటి ప్రక్రియలను ప్రోత్సహిస్తుంది. ఇది నేల గాలి ప్రసరణను మెరుగుపరుస్తుంది, తద్వారా పంటల వేర్లు బలపడతాయి

కానుగ - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

కరంజా నూనెలోని కరంజిన్ అనే సమ్మేళనం పంటలపై దాడిచేసే కీటకాలను (వైట్‌ఫ్లై, ఆఫిడ్స్, త్రిప్స్, కాటర్‌పిల్లర్స్ మొదలైనవి) సహజంగా నివారిస్తుంది.

ఇది కీటకాల ఆహారాన్ని తగ్గించి, వారి జీవన చక్రాన్ని భంగం చేస్తుంది, కాబట్టి రసాయన కీటకనాశకాలు అవసరం లేకుండా పంటలను రక్షిస్తుంది.

నేల మైక్రోబయాలజీని ప్రోత్సహించి, నేల నిర్మాణాన్ని మెరుగుపరుస్తుంది. ఇది పంటల వృద్ధిని ప్రేరేపించి, దిగుబడిని పెంచుతుంది.

రసాయన పదార్థాల వాడకాన్ని తగ్గించి, పర్యావరణాన్ని కలుషితం కాకుండా చేస్తుంది. పంటలపై మిగులు రసాయనాలు ఉండవు, కాబట్టి భూమి, నీరు, మరియు జీవవైవిధ్యం రక్షించబడతాయి.

కరంజా నూనె ఉపయోగంతో నేల తేమ నిల్వ సామర్థ్యం పెరిగి, నీటి వినియోగం తగ్గుతుంది.

కరంజా నూనెను బయోఫ్యూయల్‌గా కూడా ఉపయోగిస్తారు, ఇది పర్యావరణ హితమైన ఇంధనంగా పనిచేస్తుంది.

ఈ విధంగా, కరంజా నూనె వ్యవసాయంలో సహజ కీటకనాశకంగా, నేల ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచడంలో, పర్యావరణ పరిరక్షణలో మరియు పంటల దిగుబడిని పెంచడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

సీతాఫలం - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

ఆవాలు - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

కొబ్బరి - సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనె

Vam - Dr.Soil

VAM - DR.Soil VESICULAR ARBUSCULAR BUNDLES MICORRHYZA

VAM - Dr.Soil

VAM ఫాస్ఫరస్ లభ్యతను పెంచడమే కాకుండా, వ్యామ్ స్పోర్లు ప్రతికూల వాతావరణ పరిస్థితులను నిరోధించడానికి మొక్కలకు అవసరమైన శక్తిని అందిస్తుంది. UREA / DAP అవసరము రాదు.

VAM / Dr.Soil రైతు తన వ్యవసాయ క్షేత్రములోనే తయారు చేసుకోవచ్చు అందుకు కొంత సమయం కేటాయిస్తే సరిపోతుంది.

VAM - Dr.Soil

VAM (వామ్ - వెసిక్యులర్ ఆర్బస్కులర్ మైకోరైజా / Vesicular Arbuscular Mycorrhiza) అనేది వ్యవసాయంలో నేల సారాన్ని మరియు వేర్ల బలాన్ని పెంచడానికి ఉపయోగించే ఒక అద్భుతమైన జీవ ఎరువు / మిత్ర ఫంగస్ (Bio-fertilizer Fungus).

ఇది నేలలో మొక్కల వేర్లతో సహజీవనం (Symbiosis) చేస్తూ, మొక్కలకు లభించని రూపాంతరం లోని పోషకాలను (ముఖ్యంగా భాస్వరం / ఫాస్ఫరస్) గ్రహించి వేర్లకు అందజేస్తుంది.

VAM అనేది మట్టిలో సమృద్ధిగా కనిపించే ఫాస్ఫేట్‌లను కరిగించే సామర్ధ్యం కలిగిన ఫంగస్. ఫాస్ఫరస్ లభ్యతను పెంచడమే కాకుండా, వ్యామ్ స్పోర్లు మరియు అననుకూల వాతావరణ పరిస్థితులను నిరోధించడానికి VAM మొక్కలకు అవసరమైన శక్తిని అందిస్తుంది. ఇది వేరు వ్యవస్థను సాధారణ వేరు పెరుగుదల కంటే నాలుగు రెట్లు ఎక్కువగా పెంచుతుంది. సూక్ష్మజీవులు ఏడు మీటర్ల లోతులో మట్టిలో వ్యాపించుతాయి. బెట్ట పరిస్థితులలో మొక్కలకి నీటిని కూడా సరిపడినంత అందిస్తాయి.

పనిచేసే విధానం (Mode of Action)

వేర్ల పొడిగింపు (Extension of Root System): VAM ఫంగస్ మొక్కల వేర్ల లోపలికి మరియు బయటకు తెల్లటి సన్నని దారాల వంటి భాగాలను (Hyphae) విస్తరింపజేస్తుంది. దీనివల్ల మొక్క సాధారణ వేర్ల కంటే 100 నుండి 1000 రెట్లు ఎక్కువ పరిధికి వేర్ల వ్యవస్థ విస్తరించినట్లవుతుంది.
భాస్వరం కరిగించడం (Phosphorus Solubilization): నేలలో స్థిరపడిపోయి మొక్కలకు అందకుండా పడి ఉండే భాస్వరాన్ని (ఫాస్ఫరస్) ఇది ప్రత్యేక రసాయనాల ద్వారా కరిగించి, నేరుగా మొక్కల వేర్ల లోపలికి చేరవేస్తుంది.
సహజీవనం (Symbiosis): ప్రతిఫలంగా VAM ఫంగస్ మొక్క తయారుచేసే కార్బోహైడ్రేట్లు (ఆహారాన్ని) కొద్దిగా స్వీకరిస్తుంది.

ప్రధాన ప్రయోజనాలు (Benefits)

భాస్వరం (DAP / Super Phosphate) ఎరువుల ఆదా: రసాయన భాస్వరం ఎరువుల వాడకాన్ని 25% నుండి 30% వరకు తగ్గించవచ్చు.
సూక్ష్మ పోషకాల లభ్యత: భాస్వరంతో పాటు నేలలోని జింక్ (Zinc), రాగి (Copper), కాల్షియం, ఇనుము వంటి సూక్ష్మ పోషకాలను కూడా వేర్లకు సమర్థవంతంగా అందిస్తుంది.
నీటి ఎద్దడిని తట్టుకునే శక్తి (Drought Resistance): లోతుగా విస్తరించిన ఫంగస్ దారాల వల్ల పొడి వాతావరణంలో కూడా నేల లోతుల్లోని తేమను గ్రహించి మొక్క ఎండిపోకుండా కాపాడుతుంది.
వేరు తెగుళ్ల నివారణ: వేర్ల చుట్టూ రక్షణ కవచంలా ఏర్పడి వేరు కుళ్ళు, ఎండు తెగులు (Fusarium) మరియు వేరు నులిపురుగుల (Nematodes) దాడి నుండి వేర్లను కాపాడుతుంది.

ఏ పంటలకు ఉపయోగపడుతుంది?

VAM దాదాపు అన్ని రకాల పంటలకు అద్భుతంగా ఉపయోగపడుతుంది:

పండ్ల తోటలు: మామిడి, దానిమ్మ, బొప్పాయి, నిమ్మ, అరటి, జామ, ద్రాక్ష.
వాణిజ్య పంటలు: పత్తి, చెరకు, పసుపు, అల్లం.
కూరగాయలు & పప్పుధాన్యాలు: టమాటా, మిరప, వంకాయ, శనగ, కంది, వేరుశనగ.
తోటపని పంటలు: కొబ్బరి, పామాయిల్, రోజ్/పూల తోటలు.

(గమనిక: క్యాబేజీ, క్యాలీఫ్లవర్, ఆవాలు వంటి బ్రాసికేసి కుటుంబానికి చెందిన పంటలకు VAM ఉపయోగపడదు).

VAM - Dr.Soil Preparation and usage

🦋🌱💥💯 నేల కర్బన శాతము పెంచుటకు 🌱" *డాక్టర్ సాయిల్" అదే ఆర్గానిక్ DAP... *VAM. మైకో రైజా తయారీ:-

@మొదట మనకు చౌకగా లభించే పేడ సేకరించాలి. జెర్సీ ఆవు/గేదె/కోళ్లు/గొర్రె,మేక/ఏ జంతువుల పేడ ఐనా సరే.దేశీ ఆవు పేడ కనీసం ఒక క్విన్టాల్ లేక వేరేమి కంపోస్ట్ పై పొరగా వేసుకోవాలి. వీడియోలో చూపిన విధముగా అడుగు బాగాన పంటల వ్యర్తాలు దాని పైన కొల్లపెంట,గొర్రె పెంట ,పశువుల పెంట పై బాగానే ఒక రెండు అంగులాల దేశ ఆవు లేక వర్మికపోస్టు దానిపై రెండు అంగులాల మంచి మట్టి వేసుకుని బెడ్ లాసర్దుకోవాలి. ఏ పేడ అయినాసరే ఒకే రకమైన సరే ఏది అది కాదు.

సాద్యమైనంత WDC పట్టించాలి ..(మనకు సులభముగా లభించిన పేడ మాత్రం మే సేకరించు కోవాలి,అన్నిరకాల పేడ తప్పనిసరి కాదు)కుప్ప పై న నీళ్లు బాగా పట్టిస్తే వ్యర్థాలు కుళ్లి మక్కిన పేడగా మారుతుంది/దానినే FYM అంటారు.

దానిపైన సాధ్యమైనన్ని నాలుగు రకాల విత్తనాలు(ఏకదల,ద్విదల, సుగంధ,నూనె గింజెలు) మైకొరైజా VAM కలిపి విత్తన శుద్ధి చేసి నాటుకోవాలి.

వాటి వెంట పశువుల పేడలో ఉండే కలుపు మొక్కలు కూడా మొలకెత్తనివాలి.కలుపు మొక్కలికి పూత రాగానే, విత్తనాలు తయారు కాముందే పై భాగాలు కోసి కలుపు మొక్కల వేర్లు దంచి పొడిగా చేసుకుని కుప్పపైనే వేసుకోవాలి.

తరచుగా బెడ్ పైన epfs, epbs, నూనెల పిప్పి/సేడిమెంట్,etc ఆర్గానిక్ కాషాయలు,చోహాన్ క్యూ ద్రావకాలు,చారుకోల్ etc వేసుకోవచ్చు,

పైవి అవి కూడా తప్పనిసరి కాదు మన దగ్గర ఉన్నవి, ఖర్చులేకుండా మనం తయారు చేసుకోగలిగినవి మాత్రమే ఉపయోగించాలి .

🌱🦋🐞 డాక్టర్ సాయిల్ బెడ్ పై పొరలో నాలుగు అంగుళాల మెత్తని హుస్సేన్ లాంటి బెడ్ ఏర్పాటు చేసుకుని అన్ని రకాల నారు పెంచుకోవచ్చు.

గణ జీవామృతం, ద్రవ జీవామృతం,*పశువుల పేడ నేరుగా ఎట్టి పరిస్థితుల్లో మొక్కలకు నేలకు దుక్కిలో ఇవ్వరాదు,పిచికారి _చేయరాదు.

☠️మనము ప్రస్తుతం చేసే తప్పుడు సేద్య పద్ధతులు మార్చుకోవాలి.ఎందుకంటే.....@ పశువుల మేత లోని కలుపు విత్తనాలు "సీడ్ బాల్స్" లా పచ్చి పేడలో తయారు అయి నేలలో నిక్షిప్తమై/నిద్రావస్థలో ఉండి బలంగా మొలకెత్తి దట్టమైన రక రకాల కొత్త కలుపులు అన్నిరకాల పంటల లో రైతులను చాలా ఇబ్బందిపాలు చేస్తున్నవి. కలుపు విత్తనాలు కాలువ నీరు, పేడ,గాలి,చెరువు మట్టి ద్వారా వస్తాయి.కూలిల బెడదతో కలుపు తీయించ లేక గత్యంతరం లేక రసాయన కలుపు మందులు వాడి చాలా నష్టపోతున్నాము..తాత్కాలిక నివారణకు

☠️గ్లయిపోసెట్ లేక ఇతర ఉప ఉత్పన్నకాలు వాడి నేలలోని అన్ని మిత్ర సూక్ష్మజీవులు, నేలపైన జీవరాశిని చేతులారా నాశనం చేసుకుంటున్నాం.ప్రదానపంటలు దీని ప్రభావంతో బలహీన పడి చీడపీడలబారిన పడుతున్నాం.చేలలోని మిత్రపురుగు వ్యవస్థ అంతరించి పోతున్నది.

*ఆర్గానిక్ DAP/డాక్టర్ సాయిల్ ద్వారా 100% కలుపు నివారించి మొక్కలకు కావలిసిన స్థూల , సూక్ష్మపోషకాలు తేలికగా అందించి మొదటి ప్రయత్నం లొనే రసాయన పంటల ఉత్పత్తికంటే 10% ఎక్కువ నాణ్యమైన స్వచ్చమైన ఆర్గానిక్ పంటలను కనీస పెట్టుబడి తో సాధించవచ్చు మూడు నాలుగు సంవత్సరాలు ఆగవలిసిన అవసరం లేదు.మొదటి పంటకే ఆర్గానిక్ సర్టిఫికేషన్ వస్తుంది.

Dosage

లారీలు,ట్రాక్టర్ల పేడ బదులుగా బస్తాలు కేజీలతో మంచి దిగుబడులు సాదించవచ్చు.కూలీల ఖర్చు తగ్గించడానికి డ్రిప్ కాలువల ద్వారా బియ్యం కడిగిన నీటిలో కరిగించి మొక్కలకు అందజేయాలి. దుక్కిలోచల్లుకోవాలి. నారుమడిలో చల్లుకుంటే నారు వేల ద్వారా చెనంతా సూక్ష్మజీవులు ఆక్రమిస్తాయి. నర్సరీ మొక్కలకు ప్యాకేట్స్ లో కొంచెం కొంచెం డాక్టర్ సాయి వేసి మొక్కలు నీడలో ఉంచి కనీసం వారం రోజులు అమృత ద్రావనంతో తడుపుకోవాలి. అందువల్ల నర్సరీ మొక్కల నుండి వచ్చే కొత్త కొత్త చీడపీడలు నియంత్రించబడతాయి .

@.డాక్టర్ సాయిల్ ను కనీసం 30 రోజుల తర్వాత నుండి వాడుకోవాలి.పేరుకే ఆర్గానిక్ DAP కానీ దీనీలో 18 రకాల VAM వేర్లు,మెగా,మైక్రానుట్రియన్స్, engymes, సూక్ష్మజీవన క్రిమిసంహారకాలు,ఎరువులు ,బయో డైనమిక్ లిక్విడ్ లోని ఆనంతకోటి మిత్ర సూక్ష్మజీవులు ఉంటాయి.. దీనికి ఎక్సపయిరీ లేదు ప్రతి సంవసరం కొంత పేడ జతపరచుకుంటే చాలు అదే రీసైకిల్ అవుతుంది..శీఘ్రముగా నేల కార్బనశాతము పెరుగుతుంది..

డాక్టర్ సాయిల్ లో ఎన్ని రకాల మొక్కలకు కావలసిన పోషకాలు ఉంటాయి వానపాముల వల్ల మొత్తం వర్మీ కంపోస్ట్ గా మారుతుంది దీనిలో 27 మైక్రో న్యూట్రాన్ లు సహజసిద్ధంగా తయారు అవుతాయి. అమృత ద్రావణం నుండి సేకరించిన డి కంపోస్ట్ నూనె చక్కల వల్ల ఫ్యాటి ఆమ్లాలు ,ఎమైనో ఆమ్లాలు ,

GEENERAL

General NOTES

Donec pede justo fringilla vel aliquet nec vulputate eget arcu vulputate.

నల్ల తామర, అన్ని రకాల చీడపీడల నియంత్రణకు ప్రాణమున్న సూక్ష్మజీవుల దివ్యౌషధం.

వైరస్/నల్ల తామర/ఎర్ర నల్లి నియంత్రణ

6 లీటర్ epfs7 రకాలు
6 లీటర్ epbs 15 రకాలు
6 లీటర్ల హ్యూమిక్ యాసిడ్ కాన్.

ఆరు రకాల నూనెలు ఒక్కొక్కటి
6 లీటర్ క్యాన్‌లు 50,000 ppm వి

1.వేప
2.కానుగ
3. సీతాఫలం
4.ఆముదం
5.ఆవాలు
6.కొబ్బరి

మొత్తం 9 రాకాలవి 6 లీటర్ కానులు.
6 కిలోలు. డా. సాయిల్/VAM

వాటిని ఒకేసారి ఒక్కొక్కటి చొప్పున కనీసం కనిష్టంగా 6000 లీటర్ల నీటిలో కలుపుకోవచ్చు. గరిష్టంగా 7000 లీటర్ల నీటి లో కలుపుకోవచ్చు.
అంటే 200 లీటర్ల నీటి డ్రమ్‌లో ప్రతి 200 మి.లీ.
20 లీటర్ల పంపులు 350 వరకు వస్తాయి.

రసాయన డ్రమ్స్ & స్ప్రేయర్ పైపులు మొదలైన వాటిని శుభ్రం చేయండి.

హెక్టారుకు ఒకసారి 1కిలో వ్యామ్‌ను వేస్తే సరిపోతుంది.

పైన పేర్కొన్న మోతాదు సరిపోతుంది.
ఈ సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు హానికర కీటకాల పై పెరిగి అన్ని పంటలపై అన్ని రకాల తెగుళ్లను నియంత్రిస్తాయి.
Epbs వేర్లపై పెరిగి స్వయంగా స్థూల, సూక్ష్మ, అతిసూత్ర పోషకాలను అందిస్తాయి.
50,000 ppm నూనెలు రోగనిరోధక శక్తిని పెంచడానికి మరియు వైరస్‌లను నిరోధించడానికి నాణ్యమైన రెట్టింపు దిగుబడికి గ్లూకోజ్‌లా పనిచేస్తాయి.

ఎమ్మెల్సీ ఫైర్ లాంటి బయో-స్టిమ్యులెంట్‌లను జోడించవద్దు.

మొక్క త్వరగా కోలుకుని ఎక్కువ దిగుబడిని ఇస్తుంది.

ప్రతి ఐదు రోజులకోసారి పిచికారీ చేయాలి.

ఈ షెడ్యూల్ బ్లాక్ త్రిప్స్, రెడ్ బగ్స్, రూట్ రాట్ మొదలైన అన్ని రకాల శిలీంధ్రాలు మరియు తెగుళ్లను నియంత్రిస్తుంది.

ఏడు రకాల సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు 1000 ml సాంద్రత లో ఐదు లీటర్ల మదర్ కల్చర్ల ద్రావణం.5000 లీ నీటికి కలుపుకొని నేరుగా పిచికారి చేసుకోవచ్చు , పావు లీటరు మదర్ కల్చర్ 200 లీ నీటికి కలుపుకుని పిచ్చికారి చేసుకోవాలి. 5 లీ కాన్ మొత్తం 200 పంపులకు వస్తుంది.

నాలుగు రోజులకు ఒకసారి మూడుసార్లు పిచికారి చేసుకోవాలి 12 రోజులలో అన్ని రకాల పురుగులు చీడపీడలునివారించబడతాయి. మొదటి నాలుగు రోజుల్లో ఎండు తెగులు మొత్తం కంట్రోల్ అవుతుంది ఎనిమిది రోజుల్లో నల్ల తామర కంట్రోల్ అవుతుంది. 12 నుండి 16 రోజుల్లో ఎర్ర తామర కంట్రోల్ అవుతుంది.

చల్లని స్థలంలో మంచం కింద మన బెడ్ రూమ్ లో కూడా ఆరు నెలలు నిల్వ చేసుకోవచ్చు.

వైరస్ పై ముడత నివారణకు.

15 రకాల సూక్ష్మజీవన ఎరువులు వైరస్ నివారణకే కాకుండా మొక్కల పెరుగుదలలో సమపాళ్లలో ఉండునట్లు పూత పిందె కాయ పెరుగుదలకు తోడ్పడి పంటల దిగుబడి 10% పెంచుతుంది.

పావు లీటర్ చిన్న బుడ్డిలో ఇవ్వబడుతుంది. చల్లటి స్థలంలో నిలువ చేసుకోవాలి.

20 లీ కాన్లో సాధారణ ఆర్వో వాటర్/ఫిల్టర్ నీళ్లు 15 లీ తీసుకుని పావు కిలో మెత్తటి బెల్లం కరిగించి వడబోసుకుని కలుపుకోవాలి. దానిలో 50ml వైరస్/EPBs కల్చర్ కలుపుకొని ఒక రోజునుండి ఐదు రోజుల లోపు పులియపెట్టుకొని వాడుకోవాలి.
రెండవ దఫా 15 లీ పులిసిన వైరస్ సూక్ష్మ పోషకార ద్రావణం నుండి ఒక్క లీటరు తోడు తీసుకుని రెండు వందల లీటర్ల డ్రమ్ములో రెండు కిలోల బెల్లం వేసి ఐదు రోజులు కలియ తిప్పినట్టయితే 200 లీ ద్రావణం తయారవుతుంది దానికి 100 ml వైరస్ బుడ్డి లోని మదర్ కల్చర్ కలుపుకుంటే చాలు. ఆ ద్రావణాన్ని మీరు పెట్టినప్పుడు కాలువలోకి వదులుకోవాలి డ్రిప్ ద్వారా కూడా పంపుకోవచ్చు. ఓకే ఎకరాకు తేలిగ్గా క్వింటల్ దిగుబడి పెంచుకోవచ్చు.

ఐదు లీటర్ల క్యాన్ లోని EPFs @ పావు లీటర్ చొప్పున 200లీ నీటిలో కలుపుకొని మొక్క తడిచేలాగా పైకి కిందికి పిచికారి చేసుకోవాలి. నేలకు దిగేలాగా వేళ్ళకు అందే లాగా ఇవ్వాలి. రసాయనాలు పిచికారి చేసినట్టుగా పైపైన కాకుండా రెట్టింపు పంపులు మొక్కలు పూర్తిగా తడిచేలాగా కొట్టుకుంటే బాగుంటుంది.
నోట్: రసాయనాలు వాడిన స్ప్రే పంపులు గొట్టాలు క్యాన్లు డ్రమ్ములు శుభ్రంగా సర్ఫ్ నీటితో కడుక్కోవాలి వాసన లేకుండా శుద్ధి చేసుకోవాలి.

( Epfs కలిపిన వెంటనే అదే రోజు వాడుకోవాలి నిలువ ఉంచకూడదు మిగిలితే నేలకు మొక్కలు మొదట్లో పోసి వేయాలి)

కాలువలలో నీరు పెట్టినప్పుడు/తడీగా ఉన్నప్పుడు సాయంత్రం పూట పిచ్చికారీ చేస్తే 100 శాతం ఫలితం సాధించవచ్చు.

పైవన్నీ కలుపుకొని పిచ్చికారీ చేసుకోవాలి నేలకు ఇవ్వాలి. బయటవి ఏవి కూడా రసాయనాలు గాని సేంద్రియ పదార్థాలు గానీ కలపకూడదు.

కొంతమేర దెబ్బతిన్న పంటలు కూడా పూర్తిగా పునరుద్ధరణ అవుతాయి.

Note: పత్తి, మక్కజొన్న, కూరగాయలు, బొప్పాయి, డ్రాగన్ ఫ్రూట్, మామిడి, జామ మొదలగు అన్ని పంటలకు రసాయన క్రిమిసంహారకాలు వాడకుండా ఎలాంటి చీడపీడల సోకకుండా సమగ్ర సస్యరక్షణ చేస్తే పది శాతం దిగుబడి పెంచుకోవచ్చు

EPF,s & EPB'sమదర్ కల్చర్ల ద్రావణం అన్ని రకాల పంటలకు కింద చూపిన విదంగా పిచికారి చెయ్యాలి

సేంద్రియ పద్దతి ద్వారా అశోకా సూక్ష్మజీవన ఎరువులు, కీటక నాశనములు, హుమిక్ యాసిడ్ (OWDC), 6 రకాల 50000ppm Oils వాడటం వలన నాణ్యత కలిగిన export ఎక్స్ పోర్ట్ క్వాలిటీ దిగుబడి సాధించి రెట్టింపు ఆదాయము పొందవచ్చు.

డ్రిప్/కాలువల ద్వారా మొక్కలకు అంటే అన్ని రకాల పంటలకు ఏకకాలంలో కావలసిన సూక్ష్మ , స్థూల పోషకాలు అన్ని సమపాళ్లలో అందుతాయి.
ఎలాంటి చీడపీడలు, తెగుళ్లు, వైరస్ సోకవు. VAM వలన మొక్కల వేళ్లు నాలుగింతలు పెరిగి నేల లోపల భాగంలో అల్లుకోని పోయి వాటికి కావలసిన ఆహారాన్ని సమతుల్యంగా పంచుకుంటాయి.
అందువల్ల గరిష్ట స్థాయిలో ఫల సాయం పొందుతాము.

రైనో సరస్ బీటిల్ కొమ్ము పురుగు, రూట్ గ్రబ్స్ ,వేరు కుళ్ళు కాండం కుళ్ళు,సంచి పురుగులు, జల్లెడ పురుగులు, తెల్ల దోమ, పచ్చ దోమ , రోగోస్ వైట్ ఫ్లై మరియు అన్ని రకాల చీడపీడలు రాకుండా కాపాడుతూ మొక్కల కాండం రెట్టింపుగా అభివృద్ధి చెంది మొక్క దొడ్డుగా పెరుగుతుంది
కుటుంబ సభ్యులే స్వయంగా ఎవరి మీద ఆధారపడకుండా వ్యవసాయం చేసుకోవచ్చు, ఒక వ్యక్తి ఒక హెల్పర్/పాలేరు సహాయంతో అన్ని పనులు చేసుకోవచ్చు, అందువల్ల ఈ పంటలను ప్రిఫర్ చేస్తున్నాము.

మన వారసులు భావితరాలకు సేంద్రియ ఆహారం అందించి వాళ్ళ ఆయుష్షు పెంచుదాం. కిడ్నీ జబ్బులు, క్యాన్సర్ రోగాలు, బీపీలు, షుగర్లు, గుండె జబ్బులు లాంటి ప్రాణాంతక వ్యాధులు రాకుండా కాపాడుకుందాం. మన ఆస్పత్రి బిల్లులను జీరో శాతానికి తగ్గించు కుందాము.

😇 మన వారసులకు బంగారం లాంటి నేల స్వచ్ఛమైన ఆరోగ్యము ఇవ్వడము మన బాధ్యత .

☠️విచ్చలవిడిగా కలుపు మందులు కీటక రాశులు రసాయన ఎరువులు మరియు కల్తీ మందులు నూనెలు డ్రగ్స్ కల్పిన బయో మందులు ఇవ్వడం వల్ల ప్రపంచవ్యాప్తంగా కొత్త కొత్త రోగాలు సోకి మన వారసుల భవిష్యత్తు లేకుండా చేస్తున్నాము.

2. విత్తన శుద్ధి

3. నల్ల తామర

🌶️🔥_నల్ల *తామర నివారణకు_ ( అన్ని రకాల చీడపీడల నియంత్రణకు ప్రాణమున్న సూక్ష్మజీవుల దివ్యౌషధం .)
*ఏడు రకాల సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు epfs 1000 ml సాంద్రత లో ఆరు లీటర్ల మదర్ కల్చర్ల ద్రావణం.

6000 లీ నీటికి కలుపుకొని నేరుగా పిచికారి చేసుకోవచ్చు ,
ఆరు లీటరు మదర్ కల్చర్ 200 లీ నీటికి కలుపుకుని పిచ్చికారి చేసుకోవాలి. 6లీ కాన్ మొత్తం 300 పంపులకు వస్తుంది.
ఐదు రోజులకు ఒకసారి మూడుసార్లు పిచికారి చేసుకోవాలి 15 రోజులలో అన్ని రకాల పురుగులు చీడపీడలునివారించబడతాయి. మొదటి నాలుగు రోజుల్లో ఎండు తెగులు మొత్తం కంట్రోల్ అవుతుంది ఎనిమిది రోజుల్లో నల్ల తామర కంట్రోల్ అవుతుంది. 12 నుండి 16 రోజుల్లో ఎర్ర తామర కంట్రోల్ అవుతుంది.

కాన్ లను చల్లని స్థలంలో మంచం కింద మన బెడ్ రూమ్ లో కూడా ఆరు నెలలు నిల్వ చేసుకోవచ్చు.

వైరస్ పై ముడత నివారణకు.

15 రకాల సూక్ష్మజీవన ఎరువులు వైరస్ నివారణకే కాకుండా మొక్కల పెరుగుదలలో సమపాళ్లలో ఉండునట్లు పూత పిందె కాయ పెరుగుదలకు తోడ్పడి పంటల దిగుబడి 10% పెంచుతుంది.
ఆరు లీటర్ల క్యాన్ లోని EPFs @ 200ml చొప్పున 200లీ నీటిలో కలుపుకొని మొక్క తడిచేలాగా పైకి కిందికి పిచికారి చేసుకోవాలి. నేలకు దిగేలాగా వేళ్ళకు అందే లాగా ఇవ్వాలి.
రసాయనాలు పిచికారి చేసినట్టుగా పైపైన కాకుండా రెట్టింపు పంపులు మొక్కలు పూర్తిగా తడిచేలాగా కొట్టుకుంటే బాగుంటుంది.

నోట్: రసాయనాలు వాడిన స్ప్రే పంపులు గొట్టాలు క్యాన్లు డ్రమ్ములు శుభ్రంగా సర్ఫ్ నీటితో కడుక్కోవాలి వాసన లేకుండా శుద్ధి చేసుకోవాలి.

కొంతమేర దెబ్బతిన్న పంటలు కూడా పూర్తిగా పునరుద్ధరణ అవుతాయి.

🌱🐞🌴🌽🍆Note: పత్తి, మక్కజొన్న, కూరగాయలు, బొప్పాయి, డ్రాగన్ ఫ్రూట్, మామిడి, జామ మొదలగు అన్ని పంటలకు రసాయన క్రిమిసంహారకాలు వాడకుండా ఎలాంటి చీడపీడల సోకకుండా సమగ్ర సస్యరక్షణ చేస్తే పది శాతం దిగుబడి పెంచుకోవచ్చు.

4. కాలర్ రాట్

కాలర్ రాట్ / మిరప లో కొత్త తెగులు🔥

విచ్చలవిడి రసాయనాలు కల్తీ బయో మందులు వాడకం వల్ల మిరప పంటకు కొత్త తెగులు విచిత్రమైనది ఇంకా ఐడెంటిఫై కానిది సోకినది.

🌱💥 మిరప మొక్క మొదల్లో బూజు తెగులు వచ్చి మొక్క పై నుండి ఎండుకుపోయి నశించిపోతుంది పంట మొత్తం తుడిచిపెట్టుకుపోతుంది
ఇప్పటికైనా రైతులు మేల్కొని సూక్ష్మజీవన శాస్త్ర ప్రకారము 23 రకాల సూక్ష్యజీవులను మొక్కలకు నేలకు మరియు పైకి ఐదు రోజులకు ఒకసారి పిచికారి చేస్తూ సమగ్ర సస్యరక్షణ చేస్తే పంటను రక్షించుకోవచ్చు మంచి దిగుబడి సాధించవచ్చు .

ఏడురకాల సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు మరియు 15 రకాల సూక్ష జీవన ఎరువులు రెగ్యులర్గా క్రమం తప్పకుండా ఇవ్వాలి.

VAM/ డాక్టర్ సాయిల్ ఒక్కసారి నెలకు ఎకరాకి ఒక కేజీ ఇవ్వాలి వేరు వ్యవస్థ బలంగా పెరిగి సగము చనిపోయిన మొక్కలు మళ్లీ బతుకుతాయి మంచి దిగుబడిని ఇస్తాయి.

Kg Dr soil ₹500/-

Epfs ఒక లీటరు ఏడు రకాలు కలిపిన మిశ్రమము 50 పంపులకు అంటే 1000 లీటర్లకు వస్తుంది ఒక లీటరు వెయ్యి రూపాయలు మాత్రమే దాని నేరుగా 200 లీటర్ల నీటికి 200 ml కలుపుకొని నేరుగా పిచికారి చేయడమే.

Epbs 15 రకాల సూక్ష్మజీవన ఎరువులు ఒక లీ పై విధముగానే ₹1000/-

ఆరు రకాల నూనెలు 50000ppm వేప, కానుగ, సీతాఫల్,ఆముదము, ఆవాలు, కొబ్బరి మరియు అమృత ద్రావణము humic acid కూడా ఒక లీటర్ బాటిల్లో వేరువేరుగా ఇవ్వబడతాయి. ఒక లీటరు₹500/- మాత్రమే.
ఒక్కొక్క లీటర్ వి 9 బాటిల్స్ మరియు ఒక కేజీ డాక్టర్ సాయిల్. మొత్తం
₹6000/-
ఒక లీటర్ సెట్ ఒక ఎకరా మిల్ప పంటకి పంట చివరి వరకు వస్తుంది.

సూక్ష్మజీవన శాస్త్ర ప్రకారం విత్తన శుద్ధి నుండి వాడుకుంటే రైతులు ఫెర్టిలైజర్ షాప్ కు వెళ్లకుండా ఎలాంటి రసాయన మందులు ఎరువులు కొనవలసిన అవసరము ఉండదు

Testimonials

Our Clients Say

Donec pede justo fringilla vel aliquet nec vulputate eget arcu vulputate eleifend tellus amet sem.

Kevin Doe

CEO Maverick

I'm amazed at what Agroponix has done for my small farm. Their hydroponic systems have allowed me to grow crops all year round, even in harsh weather conditions. It's truly a game-changer for anyone in the agriculture business!

John Michael

COO Farmland

Agroponix's hydroponic nutrient solutions are top-notch. My plants have never looked healthier, and the convenience of their products is unmatched. I highly recommend their services to any hydroponic enthusiast.

John Kevin

Jessica Liem

I attended one of Agroponix's hydroponic workshops, and it was a fantastic learning experience. Their experts are knowledgeable and passionate about what they do. I left with the confidence to start my own hydroponic garden.

Explore The Future of Farming With Our App.

Free to download Android App

CULTURES

PROVEN TECHNOLOGYASHOKA CULTURES

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు | ఎరువులు

EPFs సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు !

EPB's సూక్ష్మజీవన ఎరువులు

Humic Acid అమృత ద్రావణము

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

VAM - Dr.Soil

విత్తన శుద్ధి నుండి పంటల కోతల వరుకు కావలసిన

మీకు సహాయం చేయడానికి కొన్ని ముఖ్యమైన వీడియోలు ఇక్కడ ఉన్నాయి.

EPF's

EPB's

సముద్ర నాచు ద్రావణం, మొక్కల ఆరోగ్యకరమైన పెరుగుదలకు ఎన్నో సహజ పోషకాలు అందిచే, గ్రోత్ ప్రమోటర్.

Humic Acid

Write About it

OiL'S

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

Vam - Dr.Soil

VAM - DR.Soil VESICULAR ARBUSCULAR BUNDLES MICORRHYZA

VAM - Dr.Soil

GEENERAL

General NOTES

నల్ల తామర, అన్ని రకాల చీడపీడల నియంత్రణకు ప్రాణమున్న సూక్ష్మజీవుల దివ్యౌషధం.

EPF,s & EPB'sమదర్ కల్చర్ల ద్రావణం అన్ని రకాల పంటలకు కింద చూపిన విదంగా పిచికారి చెయ్యాలి

Testimonials

Our Clients Say

Explore The Future of Farming With Our App.

Quick Link

Follow Us

Contact Us

CULTURES

PROVEN TECHNOLOGYASHOKA CULTURES

సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు | ఎరువులు

EPFs సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు !​

EPB's సూక్ష్మజీవన ఎరువులు

Humic Acid అమృత ద్రావణము

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

VAM - Dr.Soil

విత్తన శుద్ధి నుండి పంటల కోతల వరుకు కావలసిన

మీకు సహాయం చేయడానికి కొన్ని ముఖ్యమైన వీడియోలు ఇక్కడ ఉన్నాయి.

EPF's

EPB's

సముద్ర నాచు ద్రావణం, మొక్కల ఆరోగ్యకరమైన పెరుగుదలకు ఎన్నో సహజ పోషకాలు అందిచే, గ్రోత్ ప్రమోటర్.

Humic Acid

Write About it

OiL'S

సేంద్రీయ వ్యవసాయ నూనెలు

Vam - Dr.Soil

VAM - DR.Soil VESICULAR ARBUSCULAR BUNDLES MICORRHYZA

VAM - Dr.Soil

GEENERAL

General NOTES

నల్ల తామర, అన్ని రకాల చీడపీడల నియంత్రణకు ప్రాణమున్న సూక్ష్మజీవుల దివ్యౌషధం.

EPF,s & EPB'sమదర్ కల్చర్ల ద్రావణం అన్ని రకాల పంటలకు కింద చూపిన విదంగా పిచికారి చెయ్యాలి

Testimonials

Our Clients Say

Explore The Future of Farming With Our App.

EPFs సూక్ష్మజీవన కీటక నాశనులు !